Middenpartij CDA blijft naar rechts kijken

Buma tijdens het partijcongres zaterdag. beeld ANP

Het CDA gaat zich weer profileren al middenpartij. Die boodschap klonk zaterdag door tijdens het CDA-congres in Amsterdam. Maar om kiezers te winnen, blijft de partij wel naar rechts kijken.

„We buigen niet naar links en we buigen niet naar rechts.” Dat zijn historische woorden van de eerste lijsttrekker van het CDA, Dries van Agt. Daarmee positioneerde hij zijn partij veertig jaar geleden handig tussen de rechtse VVD en de linkse PvdA in.

De politieke praktijk van de afgelopen decennia leerde echter dat het CDA gemiddeld genomen beter kon samenwerken met de VVD dan met de PvdA. De partij stapte zelfs in een kabinet met de populistische PVV als gedoogpartner. Met Buma aan het roer bestond binnen de partij de vrees dat het CDA zich zou ontwikkelen tot een partij op de rechterflank; net als de Duitse christendemocraten.

Toen het CDA in 2012 in een dip zat, presenteerde oud-minister De Geus een rapport over de koers die de partij moest gaan kiezen. Dat was volgens hem „het radicale midden.”

Sinds 2012 is er niet veel vernomen van deze uitdrukking, maar tijdens het verkiezingscongres dat de partij afgelopen zaterdag in Amsterdam hield, kwam het thema nadrukkelijk terug. CDA-leider Buma stelde dat het politieke debat in Nederland „steeds meer wordt gekaapt door de flanken.” En dat terwijl echte oplossingen voor problemen „in het midden liggen.”

Het akkoord dat het CDA, VVD, D66 en ChristenUnie met elkaar sloten over hete kinderpardon, is volgens Buma een goed voorbeeld: „Ook hier lag de waarheid in het midden. We vonden een oplossing door samenwerking, dwars tegen het sloopwerk van de flanken in.”

Ook partijvoorzitter Peetoom die zaterdag na acht jaar partijvoorzitterschap afscheid nam, zei dat het CDA een middenpartij is: „Het midden is terug. Leve het midden. Daar in het midden is het CDA weer één geworden.” Ook de nieuwe partijvoorzitter, Rutger Ploum, stelde dat het CDA een middenpartij is.

Toch blijft de partij ook wel nadrukkelijk naar rechts kijken. Daar zitten immers veel bezorgde burgers en de boosheid van de burgers. Buma presenteerde een reeks maatregelen om de criminaliteit die de democratie ondermijnt, hard aan te pakken.

Ook op het gebied van het klimaat kijkt Buma nadrukkelijk naar de boze en bezorgde kiezer op rechts die bang is dat hij de gewenste klimaatmaatregelen niet kan betalen. De partij aanvaardde zaterdag een resolutie van de twaalf provinciale lijsttrekkers om nadrukkelijk te letten op de betaalbaarheid van de klimaatmaatregelen voor de gewone burger.

Wie zit er achter deze nieuwe keuze voor het CDA? Dat zou zomaar de directeur van het Wetenschappelijk Instituut van de partij kunnen zijn. Die heeft traditioneel veel invloed op de koers van de partij en is een van de belangrijkste adviseurs van de politiek leider. Momenteel zwaait de oud-politiek redacteur van het RD, Pieter-Jan Dijkman, de scepter bij deze denktank.