Monument voor ramp 1953 in Battenoord

Watersnoodramp 1953
Twaalf borden in Battenoord herinneren aan de watersnood die het dorpje op Flakkee in 1953 trof. beeld W. van der Ham
3

„Daar bewoog iets. Het was pa. Maar waar was moeder?” Elf citaten van ooggetuigen brengen vanaf deze vrijdag in Battenoord de watersnood van 1953 in herinnering.

Battenoord was maar een gehucht op het zwaar geteisterde Flakkee, tussen Herkingen en Nieuwe-Tonge. Er waren 55 slachtoffers te betreuren.

Willem van der Ham, historicus en geograaf in Den Haag, publiceerde begin dit jaar zijn gesprekken met ”Ooggetuigen van de watersnood 1953”, mensen die zich de gebeurtenissen op Goeree-Overflakkee na 65 jaar nog haarscherp herinnerden.

In het boek pleitte hij voor een herinneringsplaats bij Battenoord. Die is deze vrijdagmorgen geopend: een introductiebord en elf panelen, elk met het verhaal van een betrokkene, vormen samen een monument. Vanaf het vroegere haventje van het dorpje is een wandelroute langs de borden uitgezet. Van der Ham ziet het als „een bijzondere permanente tentoonstelling.”

De dijkdoorbraken bij Battenoord hadden grote gevolgen. Voor het gehucht zelf, maar ook voor Nieuwe- en Oude-Tonge. Er vielen honderden slachtoffers en er werd veel verwoest.

De borden bij Battenoord vertellen daarover. Uitvoeriger is het verhaal dat ter plekke via een app kan worden beluisterd. Voorafgaand aan de wandeling vertelt een introductiefilm over de nacht waarin het water het lage polderland overweldigde. De initiatiefnemer noemt het „een mooie route met prachtige uitzichten op het polderland en de dijk.” Des te aangrijpender zijn de verhalen over de drama’s die zich in die duistere rampnacht afspeelden.

„Je loopt zomaar aan zo’n enorm beladen plek voorbij”, zegt Van der Ham. Hier ligt een nieuwe dijk, omdat de oude werd weggeslagen. Battenoord ligt net achter die dijk, op de oude waterkering.

Volgens Van der Ham kreeg hij weinig medewerking bij het tot stand brengen van de gedenk-tekens. Maar ze staan er nu toch, als monument voor de slacht-offers „én voor de overlevenden die zoveel verdriet te verwerken hebben gekregen. De kinderen van de watersnood, zo noem ik ze wel. Op jonge leeftijd hebben ze iets verschrikkelijks meegemaakt, ouders, vrienden, familie verloren, een gebeurtenis die zij hun hele verdere leven lang niet konden vergeten; die hun leven heeft getekend. Vaak zijn ze er veel later over gaan praten.”

En soms zwijgen ze nog steeds. Laat dan de stenen spreken.

>>naartoen.nl/battenoord