Steeds meer vragen bij beperkingen kerkdienst

Kerk en corona
Foto's van kerkgangers in een Franse kerk. beeld EPA

Staat het beperken of verbieden van kerkdiensten op gespannen voet met de vrijheid van godsdienst? Nu er op langere termijn beperkende maatregelen voor kerken gelden, rijst de vraag hoe proportioneel de regels zijn.

Formeel mogen Nederlandse kerken ook tijdens de lockdown diensten beleggen waarbij dertig mensen aanwezig zijn. Kerken geven echter massaal gehoor aan de oproep van de regering om het aantal aanwezigen tijdens diensten te beperken tot het noodzakelijke minimum.

2020-05-19-KRK1-Lege_kerk-3-FC-V_webZijn beperkingen voor kerkdienst in strijd met de wet?

Nu de coronamaatregelen per 1 juni versoepeld worden, geeft het Interkerkelijk Contact in Overheidszaken (CIO) aan dat kerken vanaf die datum weer wekelijks diensten kunnen beleggen met dertig aanwezigen, zolang de richtlijnen van het RIVM in acht worden genomen. Als het mogelijk is om met dertig man op een terras te zitten, moeten kerkelijke samenkomsten al helemaal kunnen, zo is de redenering. Per 1 juli zouden er per dienst maximaal honderd aanwezigen mogen zijn.

Respect

Steeds vaker worden juridische vragen over dit onderwerp gesteld. SGP-leider Kees van der Staaij en D66-leider Rob Jetten hebben gevraagd om advies van de Raad van State over de inperking van grondrechten door de coronamaatregelen. „Een juist signaal”, oordeelt de Groningse hoogleraar prof. mr. dr. Fokko Oldenhuis. „Als de beperkingen langer gaan duren dan wat past bij een acute noodsituatie en daarbij behorende noodmaatregelen, lijkt het van respect voor kerken te getuigen dat de Raad van State om advies wordt gevraagd.”

Onwettig

De Raad van State in Frankrijk heeft intussen geoordeeld dat een algemeen verbod op erediensten „buitenproportioneel” is. Enkele coronamaatregelen werden vorige week versoepeld. Toch bleef het verboden religieuze samenkomsten te houden, uitgezonderd begrafenissen.

De raad tikte de regering maandag op de vingers; het algehele verbod is in strijd met de vrijheid van godsdienst. De regering moet het verbod opheffen en in plaats daarvan „strikte hygiënemaatregelen” voorschrijven, aldus de raad. Het verbod is mede onwettig omdat het in andere publieke ruimtes wél is toegestaan met maximaal tien personen samen te komen.

De preses (voorzitter) van de Evangelische Kerk in het Duitse Rijnland, Manfred Rekowski, stelde afgelopen week in een videoboodschap dat het grondrecht van vrijheid van religie „nooit is aangetast door de overheidsmaatregelen.” In de huidige situatie gaat het voor alles om consequente bescherming van de gezondheid, aldus de preses uit Düsseldorf.