Hervormde evangelisatie Strijen bijna verleden tijd

Voorzijde van het gebouw van de hervormd-gereformeerde evangelisatie in Strijen. beeld RD, Henk Visscher
7

De hervormd-gereformeerde evangelisatie te Strijen houdt op te bestaan. Op woensdag 10 januari wordt de laatste dienst belegd in het gebouw aan de Nieuwestraat. „Heel wat mensen zijn in dit kerkgebouw tot geestelijke ruimte gekomen.”

Bijna niets duidt erop dat het pand Nieuwestraat 24 een kerkgebouw is. Aan de voorkant oogt het als een deftig herenhuis. De achterkant ziet er meer uit als van een verenigingsgebouw. Zodra bezoekers echter door de deur naarbinnen gaan, staan ze meteen in de langgerekte, eenvoudige kerkzaal.

Dat langgerekte heeft te maken met een verbouwing in de jaren 60, toen er aan het gebouw een nieuw gedeelte werd toegevoegd. „De kerk zat voordien zo vol dat er stoelen uit de bestuurskamer en het woonhuis gehaald moesten worden en de mensen pal onder de kansel zaten”, zegt D. Verblaauw, secretaris van de Stichting Hervormd Gereformeerde Evangelisatie.

Het eenvoudige zit ’m in de aanwezigheid van slechts de hoogst noodzakelijke voorzieningen voor een kerk: een kansel, een psalmbord, zitplaatsen en een orgel. Er staan precies 126 stoelen: 14 rijen van 6 aan de ene kant van het middenpad en 14 rijen van 3 aan de andere kant. „Op zondag zijn er nog maar zo’n 15 van die stoelen bezet”, aldus Verblaauw.

Hij en voorzitter H. van den Herik zijn de laatste twee overgebleven bestuursleden van de stichting. Die wordt binnenkort opgeheven, wat betekent dat er geen kerkdiensten meer gehouden zullen worden achter de gevel van het herenhuis. Van den Herik, zwager van Verblaauw, heeft jaren gewoond in het pand, dat behalve een kerkzaal ook woonruimte bevat. Beiden zijn vanuit deze woning getrouwd.

De twee doen hun verhaal in de al even sobere bestuurskamer. Er staan fotootjes van de predikanten J. Spelt, L. Vroegindeweij en P. Zandt. „We hebben hier goede ogenblikken gehad”, zegt Van den Herik. „Na de dienst vertelden bestuursleden nogal eens over hun geestelijke ervaringen. Dan werd het muisstil en dacht je niet aan weggaan. Heel wat mensen zijn in dit kerkgebouw tot geestelijke ruimte gekomen en mochten met zekerheid afreizen.”

Van den Herik herinnert zich een dienst die geleid werd door ds. J. van Rossem, over de zegeningen van Jakob aan zijn kinderen. „Jakob had een woord voor al zijn kinderen toen hij stierf. Door deze preek kwam de ernst van het leven naar me toe.”

Verblaauws gedachten gaan terug naar een kerkdienst waarin ds. M. M. van Campen voorging, over „niets en iets.” „De kern van de preek was dat je wel kunt denken iets te zijn, maar dat je van jezelf niets bent en dat je alles hebt als je Christus kent.”

Boekjes

Op de tafel liggen twee boekjes. Het ene, op A4-formaat, is getypt en bevat delen van de geschiedenis van de evangelisatie. Het andere is een dik schrift in een kartonnen band met de notulen. Van den Herik: „In 1937 is een vereniging opgericht, die in 1967 is gewijzigd in een stichting. De oprichting van de vereniging vond plaats omdat meerdere hervormde lidmaten in Strijen behoefte hadden aan een Schriftuurlijk-bevindelijke prediking die toen in de dorpskerk niet te horen was. Gesprekken met de kerkenraad met de vraag om ook hervormd-gereformeerde predikanten te laten voorgaan liepen op niets uit. In 1946 besloot de vereniging doordeweekse diensten te gaan beleggen.”

Ze werden eerst gehouden in Salvatori, het verenigingsgebouw van de kerk, daarna in een oude school achter de kerk en nadien in de oude melkfabriek aan het Buiteneinde. Van den Herik: „Er was in die tijd zo veel haat en nijd dat de handvatten van de fietsen van de kerkgangers werden ingesmeerd met teer.”

In 1958 werd het huidige pand, het oude Groene Kruisgebouw, aangekocht. Vanaf 1959 werden er zondagse diensten gehouden. De toenmalige mentor ds. H. Goedhart, hervormd predikant te Rotterdam-Delfshaven, opende het gebouw op 31 januari 1959. Tot de komst van ds. A. Kastelein, de eerste Gereformeerde Bondspredikant in het dorp, waren er twee diensten per zondag, ’s morgens en ’s avonds. Daarna was er een middagdienst. Van den Herik: „Dat is nu, na een korte onderbreking, nog steeds zo. In de diensten gaan zowel hervormde als hersteld hervormde predikanten voor.”

Op woensdag 10 januari wordt de laatste kerkdienst gehouden in het kerkgebouw van de Hervormd Gereformeerde Evangelisatie Strijen. In deze dienst gaat ds. J. Th. Pronk, hervormd predikant te Sirjansland, voor. De uitnodigingskaart vermeldt: „Ons voorgeslacht heeft gestreden voor een rechtzinnige prediking op gereformeerde grondslag waarvoor veel gebed is geweest. Door verhuizingen en kerkelijke overschrijvingen, alsmede kerkverlating, is het thans niet meer mogelijk de wekelijkse diensten te continueren.”

Toekomst

De Stichting Hervormd Gereformeerde Evangelisatie Strijen houdt op te bestaan. Behalve het kerkgebouw, met woongedeelte voor de beheerder, bezit de stichting een aangrenzend woonhuis, dat in principe zal worden verkocht. De toekomst van het kerkgebouw is nog onzeker. Het krijgt mogelijk een herbestemming als woning. Alle bezoekers van de diensten hebben inmiddels een kerkelijk onderkomen gevonden.