SGP behoudt tweede Senaatszetel dankzij afspraak met FVD

Provinciale Statenverkiezingen 2019
beeld ANP, Evert Elzinga

Volgens een eerste vertaling van de stemmen die maandag door de leden van Provinciale Staten zijn uitgebracht behoudt de SGP toch haar tweede Senaatszetel.

De ChristenUnie krijgt er volgens deze berekening een zetel bij en gaat in de Eerste Kamer van 3 naar 4.

De rekensom werd gemaakt door de NOS, nadat de Statenleden in alle provincies hun stem hadden uitgebracht. Op basis van de uitgebrachte stemmen kan verder worden becijferd dat de VVD en het Forum voor Democratie beide evenveel zetels, namelijk 12, hebben behaald.

De uitslag in deze berekening is verder als volgt: CDA 9 zetels, D66 7, PVV 5, SP 4, PvdA 6, GroenLinks 8, 50PLUS 2, Partij voor de Dieren 3 en Onafhankelijke Senaatsfractie (OSF) 1.

Meerdere prognoses hielden er de afgelopen weken en dagen rekening mee dat de SGP haar tweede zetel kwijt zou raken. Ook vertegenwoordigers van de partij waren daar pessimistisch over. Vrijdagavond zei een ingewijde er nog „ernstig rekening mee te houden” dat de tweede zetel niet behouden blijft. Het zetelaantal van de staatkundig gereformeerden in de Eerste Kamer kon alleen op peil blijven als de partij Statenleden van andere partijen zover zou krijgen op de SGP te stemmen. Een poging om de Statenleden van de Partij voor Zeeland zover te krijgen, mislukte echter, zo werd vorige week bekend.

Uit de provinciale uitslagen van maandag wordt echter duidelijk dat een van de elf Statenleden van Forum voor Democratie in Zuid-Holland SGP heeft gestemd, zo heeft ook de Zuid-Hollandse FVD-voorman Rob Roos inmiddels beaamd. „We hadden wat stemmen over. Daar wordt over onderhandeld, zoals elke partij doet. Overal wordt over nagedacht, niks is toeval”, aldus Roos maandagmiddag tegen persbureau ANP.

Roos wil niet zeggen van wie het plan kwam, alleen dat „wij niemand hebben benaderd.” Hij wil ook niet zeggen wat FVD terugverlangt in ruil voor de stem voor de SGP. De partijen spreken onder meer met elkaar over het vormen van een nieuw provinciebestuur in Zuid-Holland. „Wij hebben liever dat de SGP die zetel krijgt dan dat de zetel naar een linkse partij gaat”, aldus Roos.

Peter Schalk, fractievoorzitter voor de SGP in de Eerste Kamer, zegt in een reactie desgevraagd dat FVD zijn tweede restzetel verloor doordat de coalitiepartijen elkaar hielpen. FVD heeft vervolgens gekeken aan wie zij de stemwaarde die de partij ‘over’ had het beste kon geven; dat bleek de SGP te zijn, stelt de SGP-senator. Hij noemt dit „de belangrijkste reden” voor de keuze van FVD om de SGP te helpen.

Op de vraag of FVD vanwege de moeizame coalitievorming in Zuid-Holland op de SGP heeft gestemd om die partij te paaien, zegt Schalk: „Ik denk dat FVD heeft laten meewegen dat de SGP nergens een blokkade heeft opgeworpen voor FVD.”

Pas in de loop van de maandagmorgen tekende het zetelbehoud in de Senaat zich af, vertelt Schalk. „Wel bleef het spannend of het dan ook echt loopt zoals bedacht. Zaterdag dachten we nog: We hebben al het werk gedaan. Dan moet je het ook in goede handen leggen, en hopen en bidden dat het goed komt.” Schalk noemt zich na de uitslag een „verwonderd en dankbaar mens.”

Wat het uitmaakt of hij alleen, of samen met collega Diederik van Dijk in de Eerste Kamer zit? „Dat is echt een verschil van dag en nacht.” Beide senatoren zijn nu lid van zes van de in totaal twaalf commissies. Het zou „fysiek niet te doen zijn” om dat alleen te moeten doen, stelt Schalk. „En het allerbelangrijkste is dat je een sparring partner hebt. Dat je even met elkaar kunt overleggen. Je helpt elkaar. Met zijn tweeën zijn, telt eigenlijk voor drie.”

SGP-senator Van Dijk reageerde maandagmiddag verheugd op het nieuws. „Ik ben ontzettend blij dat ik dit werk mag voortzetten en ga er op hoop van zegen weer voor vier jaar de schouders onder zetten”, aldus Van Dijk.

Volgens Schalk blijft de SGP-fractie in de Senaat een constructieve houding tegenover de coalitie houden.