Van der Hoeven: Respect bij debat voorop

Als de levensbeschouwelijke achtergrond van moslimkinderen niet met voldoende respect wordt behandeld, kan dat het verzet tegen de westerse waarden in de hand werken. Minister Van der Hoeven (Onderwijs) ziet het als haar taak daar „tegenwicht" aan te bieden.

De bewindsvrouw zei dat woensdag in Den Haag bij de presentatie van het boek Schitterend ongeluk of sporen van ontwerp? De genoemde overweging ligt tevens ten grondslag aan het debat over wetenschap en religie waartoe Van der Hoeven heeft opgeroepen. De Koninklijke Akademie van Wetenschappen (KNAW) zal het debat stimuleren en organiseren, heeft KNAW–president Frits van Oostrum laten weten.

Haar uitlatingen van de afgelopen weken hebben al een stevig publiek debat losgemaakt, constateerde de minister. Uit de brieven heeft ze geleerd dat er sterke emoties leven over de relatie tussen religie en wetenschap. Van der Hoeven zei het belangrijk te vinden dat wetenschap en religie niet tegenover elkaar staan. „Dat zou het voor een deel van onze jonge mensen onnodig moeilijk maken om deel te hebben aan een zoektocht naar fundamentele kennis”.

Want Van der Hoeven ziet een kloof tussen wetenschap en religie. Vooral als het gaat om orthodoxe moslims. „Hun opvattingen worden vaak gezien als strijdig met de wetenschap. Omdat wetenschap en wetenschappelijk denken belangrijke pijlers zijn van onze samenleving, wordt dit door moslims al snel ervaren als een aanval op hun levensbeschouwing en daarmee als een aanval op hun plaats in onze samenleving”. Daar maakt de minister zich zorgen over.

De wetenschappers Ronald Meester, Cees Dekker en René van Woudenberg, de schrijvers van het boek, hebben volgens Van der Hoeven een positieve impuls gegeven aan de dialoog. Al heeft de uitgave, waarvan de eerste druk al bijna is uitverkocht, niets met religie van doen.

Ook al verwijten de critici dat de schrijvers God via een achterdeur de wetenschap binnenloodsen. „Dat is niet waar”, counterde Meester. „En wat dan nog. Wat zou het uitmaken. Wij zijn wetenschappers”. Meesters wil verder geen creationist of krypto–creationist worden genoemd. Het creationisme is de stroming die probeert aan te tonen dat het scheppingsverhaal in de Bijbel een „natuurwetenschappelijk accuraat verslag” van het ontstaan van de aarde geeft. „Dat klinkt onheilspellend”, aldus Meesters.

Het gaat de wetenschappers om het idee dat achter het ontstaan van het heelal en het leven op aarde een bewust ontwerp schuilgaat. Meesters: „We stellen vragen waar anderen zijn opgehouden vragen te stellen. Anderen denken dat uitsluitend wetenschap tot kennis kan leiden. Dergelijke scientisten voelen zich nu bedreigd”.