„HPV-vaccin veilig en zeer effectief middel”

Vaccinatie tegen HPV zou volgens de Gezondheidsraad het aantal vrouwen dat overlijdt aan baarmoederhalskanker kunnen halveren. beeld ANP, Robin Utrecht

Het vaccin dat bescherming moet geven tegen infectie met het humaan papillomavirus (HPV) kent nauwelijks bijwerkingen en is zeer effectief. Dat stelt Eert Schoten, woordvoerder van de Gezondheidsraad.

Via het Rijksvaccinatieprogramma moeten ook jongens worden gevaccineerd tegen het seksueel overdraagbare HPV, stelde de Gezondheidsraad woensdag. Bovendien kan de leeftijd waarop de vaccinatie wordt gegeven aan meisjes omlaag van dertien naar negen.

ANP-71493179Advies: Vaccineer ook jongens tegen HPV

Waarom wil de Gezondheidsraad ook jongens vaccineren?

Schoten: „Het vaccin voor meisjes werd in 2009 ingevoerd. Sindsdien is er meer onderzoek gedaan naar de effectiviteit en werking bij zowel vrouwen als mannen. Inmiddels weten we dat het ook voor mannen heel gunstig is. Infectie met het HPV-virus is niet alleen een belangrijke risicofactor voor baarmoederhalskanker, maar ook voor hele vervelende kankersoorten bij jongens, zoals peniskanker. Die komen minder vaak voor, maar kunnen wel dodelijk zijn.”

Waarom bij meisjes de leeftijd naar negen jaar verlagen? Werkt het vaccin wel op latere leeftijd?

„De beschermingsduur van het vaccin is heel lang: tien jaar. Door al op jonge leeftijd te vaccineren, wordt een meisje of jongen al vroeg beschermd tegen HPV-infectie. Bovendien werkt het vaccin op die leeftijd nog effectiever. Maar zelfs als een jonge vrouw al eerder HPV opgelopen heeft, is het vaccin zinvol. We zijn daarom ook bezig met een aanvullend vaccinatieprogramma, voor mannen en vrouwen tot 26 jaar die zich eerder niet lieten immuniseren.”

Volgens Stichting Vaccinvrij is er tot op heden geen bewijs dat het vaccin in staat is om baarmoederhalskanker te voorkomen. Ter onderbouwing noemt de site een citaat van prof. Schellekens, lid van het college ter beoordeling van geneesmiddelen. Klopt dat, is er hard wetenschappelijk bewijs voor de werking van het vaccin?

„Er wordt zoveel gezegd. Wat wij hebben gedaan, is een systematische beschouwing van de beschikbare literatuur en alle kennis die er momenteel over is. Met een multidisciplinair gezelschap hebben we een wetenschappelijk advies uitgebracht. Onze conclusies zijn goed onderbouwd, wat je ook mag verwachten van de Gezondheidsraad.

Er is voldoende wetenschappelijk bewijs voor de werking van het vaccin. Nu is veel meer bekend dan tien jaar geleden. Het vaccin is zeer effectief: het biedt bescherming voor 80 tot 100 procent. Uit een Fins onderzoek, waaraan duizenden vrouwen deelnamen, kreeg geen enkele gevaccineerde vrouw baarmoederhalskanker. In de niet-gevaccineerde groep kwam de kanker wel voor.”

Volgens de site van Stichting Vaccinvrij is er geen onderzoek verricht bij jonge meisjes en jongens. De website citeert prof. Diane Harper, die zegt: „Het HPV vaccin inspuiten bij elfjarige meisjes is een groot publiek experiment voor de volksgezondheid.” Ook de Nederlandse Vereniging van Kritisch Prikken (NVKP) zegt dat het vaccin onvoldoende is getest op jonge meisjes. Straks gaat er dus ook met jongens geëxperimenteerd worden?

„Het verbaast me dat u geïnteresseerd bent in wat de vereniging vindt. Wij hebben echter precies aangegeven op grond waarvan we ons advies geven. Het is redelijk gemakzuchtig om op zulke sites af te gaan, want mensen kunnen van alles vinden. De Gezondheidsraad scheidt kaf van het koren, daar kun je dan ook op aan. Veel deskundige ogen werken eraan mee. We bieden het beste wat we kunnen bieden aan de samenleving.

Het is fantastisch dat je met een eenvoudige prik zonder ernstige bijwerkingen zoveel nare ziektes kunt voorkomen. Zoiets gebeurt niet vaak. Denk aan de strijd met kanker, die verloopt heel moeizaam.”

Kan niet beter de pijlen gericht worden op meedoen aan bevolkingsonderzoek? Met een uitstrijkje kan de voorstadia van baarmoederhalskanker worden opgespoord. Volgens de NVKP zijn de voorstadia goed te behandelen, en geneest 98% van deze vrouwen.

„De komende jaren willen we gaan uitzoeken of een bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker nog wel nodig is. Misschien niet, als voldoende mensen ervoor gevaccineerd zijn. Mensen denken altijd: meten is weten, maar dat is niet zo. Een bevolkingsonderzoek biedt altijd nadelen, en soms ook voordelen.”

Zou niet het beste advies een christelijke leefstijl zijn, zonder wisselende seksuele contacten?

„Je weet niet hoe mensen zich gaan gedragen. Maar wij weten wel dat het vaccin heel goed werkt, nauwelijks bijwerkingen heeft, en dat het virus heel vervelend is. Zelfs met condooms kun je besmetting ermee niet altijd voorkomen.”