Historische zeilschepen door corona in zwaar weer

Historische zeilschepen kunnen door de coronamaatregelen niet uitvaren. Foto: de Hester en de Summertime liggen noodgedwongen in Kampen aan de kade. beeld Michiel Satink

Historische zeilschepen van de bruine vloot liggen door de coronacrisis noodgedwongen aan de kade. Als de maatregelen worden verlengd, dreigt de helft van de vloot ten onder te gaan.

De vereniging voor de beroepschartervaart BBZ schetst een somber beeld. „Als deze maatregelen volgend jaar weer worden opgelegd, ben ik failliet.” De 22-jarige Luca Spano uit Kampen, een van de jongste schippers van de bruine vloot, is duidelijk: er moet gezeild worden om inkomsten te krijgen. „Of dit leidt tot faillissementen is nu nog de vraag”, zegt Paul van Ommen voorzichtig. Hij is directeur van BBZ, waarbij zo’n 200 schippers zijn aangesloten. „Ik zie het niet gebeuren dat er dit jaar nog op de oude manier gezeild wordt.” Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft de BBZ gevraagd te inventariseren of het mogelijk is om aan boord 1,5 meter afstand te houden en zo verspreiding van het coronavirus te voorkomen. Er zijn schippers die wellicht tijdelijk kamers willen verhuren, of die met gezinnen willen varen die komende zomervakantie in eigen land blijven. Maar de markt is te klein, denkt Van Ommen. „Om de vloot aan het varen te krijgen, zijn er andere maatregelen nodig.” Zoals het toestaan van groepen tot circa dertig personen. Het ging juist heel goed met de vloot, zegt Van Ommen. „Het is nu opeens lastig om een goed gevulde agenda te krijgen. Zonder boekingen wordt er volgend jaar echt de pijn geleden.” Dan zou zomaar de helft failliet kunnen gaan, zegt hij.

Aan de IJsselkade in Kampen klinkt een schuurmachine vanuit een van de vier masten van de barkentijn Summertime. Schipper Jonathan Wahlers kreeg in februari zijn eerste annulering binnen, van een Duits bedrijf. „Ik dacht: wat is dit nou?” Vanaf maart zegde de ene groep na de andere af. „Normaal gesproken had ik er nu al zes of zeven vaarten op zitten. Een kerk uit Duitsland, tochten met bedrijven en scholen, een huwelijk aan boord. Maar op dit moment is er niets. Het is verbazingwekkend hoe snel het is gegaan.” Hij heeft veertig slaapplaatsen aan boord. Als iedereen 1,5 meter afstand moet houden, moet zeker de helft van de bedden onbeslapen blijven.

Kan het, zeilen als iedereen aan boord 1,5 meter afstand moet houden? „Nee dat is niet te doen”, zegt Luca Spano van tweemastklipper de Hester. „Zeilen doe je samen”, zegt hij. Ook hij heeft noodgedwongen het onderhoud van zijn schip aangepakt. Voorlopig liggen ze hier nog wel even, denken de twee schippers.

Ook in Elburg blijven schepen van de bruine vloot aan de kade. „Het liefst gooi ik vandaag nog de trossen los en vaar het IJsselmeer op”, zegt ervaren schipper Wilfred Spaargaren op zijn meer dan honderd jaar oude Sudwester. „Nu is alles anders: de omzet is volledig weggevallen. Als straks de scholen weer opengaan, kunnen we weer gaan varen, toch?”