Vogelkijkhut Tij icoon van Haringvliet

beeld Katja Effting
7

„Apetrots” is boswachter Ted Sluijter op de woensdag geopende vogelkijkhut Tij in natuurgebied Scheelhoek aan het Haringvliet. Het gebouwtje heeft de vorm van het ei van de grote stern, een bedreigde kustvogel die veelvuldig bij de Scheelhoek broedt.

De Scheelhoek is een natuurgebied op Goeree-Overflakkee. Het vogelreservaat dankt zijn naam aan zijn vorm: het loopt op een puntje uit en heeft dus een scheve hoek. In het Goereese dialect: een schele hoek. Het gebied van 343 hectare wordt beheerd door Natuurmonumenten.

De nieuwe vogelkijkhut is volgens Sluijter het boegbeeld, het icoon van het Droomfondsproject Haringvliet, een natuurherstelproject naar aanleiding van het op een kier zetten van de Haringvlietsluizen.

Kier

In januari dit jaar is dat voor het eerst gebeurd. Sluijter heeft er naar eigen zeggen „nog helemaal niks” van gemerkt. „Dat is logisch want boven water gebeurt er nog niet zo veel, onder water des te meer. Doordat de sluizen op een kier gaan, krijgen trekvissen zoals de zalm weer de kans om de binnenwateren op te zwemmen.”

Sluijter vergelijkt rivieren zoals de Rijn en de Waal met een huis. „Na een giframp in 1986 in Basel hebben de landen langs deze rivieren gezegd: Nu is het genoeg. We gaan ervoor zorgen dat het rivierwater weer schoon is en dat vissen weer kunnen trekken. Daar zijn honderden miljoenen in geïnvesteerd, onder andere in vistrappen en dergelijke. De slaapkamer waar trekvissen zoals de zalm kunnen paaien zijn klaar voor gebruik. De keuken, de plekken waar ze kunnen eten, zijn ook schoon en gereed voor gebruik, maar de voordeur –de Haringvlietsluis– zat nog dicht. Ik ben heel blij dat die sinds januari weer op een kier staat.”

Kreken

De boswachter noemt een heel rijtje herstelprojecten die met de bijdrage van 13,5 miljoen euro uit het Droomfonds van de Nationale Postcode Loterij zijn uitgevoerd. „Honderd hectare drooggevallen natuur langs het Haringvliet is weer onder invloed gebracht van het water. Door het herstellen van oude kreken kan het water de natuurgebieden weer in en uit stromen. Er is 230 hectare nieuwe deltanatuur bijgekomen, waaronder de aanleg van het nieuwe vogel- en viseiland Bliek. Ook de Scheelhoek is 80 hectare groter geworden.”

Minstens zo belangrijk vindt Sluijter dat die natuur rond het Haringvliet voor de recreant op vele plekken toegankelijk en beleefbaar is. „Dat is gedaan door de aanleg van steigers, een snelle vaarverbinding vanuit Rotterdam en Dordrecht via het water, wandel- en fietspaden, uitzichtpunten, natuurspeelplekken en natuurlijk het vogelobservatorium Tij.”

Vogels dichtbij

Daarmee is Sluijter weer terug bij zijn ‘kindje’ waar hij zo trots op is. „We krijgen heel enthousiaste reacties. De Scheelhoek en de buitendijkse eilanden zijn gesloten voor het publiek. Maar vanuit de vogelkijkhut kun je toch het hele gebied overzien. En de vogels komen dichtbij. Er zijn al zeearenden gesignaleerd die vanuit de hut met het blote oog goed te zien waren.”

Bang voor brandstichting is de boswachter niet. „Het vogelobservatorium heeft zo’n uitstraling dat je het niet in je hoofd haalt om zo iets moois in de fik te steken. Bovendien is er 24 uur per dag camerabewaking. Ook verwachten wij dat Tij erg in trek zal zijn bij zowel vogelliefhebbers als toeristen, dus dat er de hele dag door mensen aanwezig zijn.”