Twist over duurzaamheid biomassa

Medy van der Laan van brancheorganisatie Energie-Nederland was woensdag een van de sprekers op een rondetafelgesprek in de Tweede Kamer over biomassa als bron van duurzame energie. beeld ANP, Phil Nijhuis

Van „onmisbaar om de klimaatdoelen te halen” tot „het laatste wat we moeten doen.” Tweede Kamerleden hoorden woensdag deze uitersten over het stoken van biomassa voorbijkomen tijdens een hoorzitting met wetenschappers, de energiesector en de milieubeweging.

„Het is een zeer gepolariseerde discussie”, stelde onderzoeker Bart Strengers van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) vast. Dat biomassa op de lange termijn niet de beste energiebron is, vinden zelfs grote voorstanders. Zij zien het wel als nuttige tijdelijke energiebron, omdat zon en wind nog te weinig opleveren.

„Hoe haal je de doelen uit het klimaatakkoord als je het gebruik van biomassa vermindert?” vroeg voorzitter Medy van der Laan van brancheorganisatie Energie-Nederland zich hardop af. Volgens haar voldoet de sector aan „de hoogste duurzaamheidseisen” voor biomassa en moeten zeker reststromen worden gebruikt om energie op te wekken.

Dat vindt ook Wim Turkenburg, emeritus hoogleraar science, technology and society aan de Universiteit Utrecht. Hout waar geen „hoogwaardige toepassing” voor is, kan volgens hem prima worden gebruikt om energie mee op te wekken.

„Anders wordt het verbrand of ligt het maar te rotten.” Volgens Turkenburg overdrijven sommige critici. „Het beeld dat nu hele bossen worden gekapt om naar hier te worden verscheept als biomassa is onjuist en misleidend.”

Toch zijn reststromen niet toereikend om aan de groeiende vraag naar biomassa te voldoen, werpen tegenstanders tegen. „Er is momenteel geen enkel land met een volledig hernieuwbare energievoorziening dat duurzaam geproduceerd brandhout over heeft”, stelt Milieudefensie. De vrees is dat biomassa wel degelijk bijdraagt aan ontbossing. PBL-onderzoeker Strengers zei daarvan nog geen bewijs te hebben gezien. Hij schat wel in dat de Baltische staten, waar veel stookhout vandaan komt, „aan de bovengrens van hun productiecapaciteit” zitten.

Luchtvervuiling

Zeker is dat het stoken van biomassa luchtvervuiling en CO2-uitstoot veroorzaakt. „Het laatste wat we moeten doen, is biomassa gebruiken voor energie”, zei emeritus hoogleraar evolutionaire ecologie Louise Vet. Miljarden aan subsidies die nu worden uitgegeven aan biomassa, kunnen volgens haar veel beter worden gestoken in écht duurzame bronnen.