Kruidvat zorgt voor ruis rond morningafterpil

beeld RD
2

In de jongste folder van Kruidvat adverteert de drogisterijketen met de morningafterpil levonorgestrel. Bedoeld als ‘nood-anticonceptie’. Je breekt er dus geen zwangerschap mee af, aldus Kruidvat.

„Dat laatste klopt niet”, zegt Kees van Helden, directeur van de prolifeorganisatie Schreeuw om Leven. „Levonorgestrel en andere pillen zoals ellaOne kunnen wel degelijk abortief werken.”

José Mes, woordvoerder van het Kruidvat, benadrukt dat levonorgestrel bedoeld is om zwangerschap te voorkomen. „Je kunt er geen zwangerschap mee afbreken. Het is dus geen abortuspil. Dat verschil hebben we in deze advertentie helder willen maken. We hebben de tekst ook afgestemd met de keuringsraad KOAG KAG die toeziet of de inhoud van geneesmiddeladvertenties voldoet aan de regels. De tekst voldoet dus aan de wettelijke eisen.”

„Ondertussen zet de foldertekst vrouwen wel op het verkeerde been”, zegt Leontien Bakermans in een telefonische reactie. Ze volgt als apotheker, onder meer actief voor Schreeuw om Leven, al jarenlang de ontwikkelingen op het gebied van de zogeheten nood-anticonceptiva. „Levonorgestrel voorkomt tijdens de meest vruchtbare dagen van een vrouw geen eisprong en stelt deze ook niet uit. Wel kan het middel ervoor zorgen dat het eventueel gevormde embryo zich niet kan innestelen in de baarmoeder doordat het baarmoederslijmvlies onder invloed van de werkzame stof ongeschikt is geworden voor ontvangst. In de officiële productinformatie meldt het Kruidvat deze invloed wel, maar niet in de folder.”

Bakermans verwijst naar uitgebreid literatuuronderzoek door de Italiaanse gynaecologen prof. Giovanni Nardelli en dr. Bruno Mozzanega, beiden verbonden aan de Universiteit van Padua. „Uit de gegevens van de wetenschappelijke studies die zij op een rij zetten, blijkt dat zogeheten nood-anticonceptiva als levonorgestrel en ellaOne de eisprong alleen kunnen voorkomen bij de start van de vruchtbare dagen in de menstruele cyclus. Als ze later worden geslikt, tijdens de meest vruchtbare periode, hebben ze geen effect meer op de ovulatie, maar zorgen ze er alleen voor dat het baarmoederslijmvlies ongeschikt is om een eventueel ontstaan embryo op te nemen. Ze wijzen er in The European Journal of Contraception and Reproductive Healthcare van januari 2019 op dat dit zelfs de belangrijkste werking is van dit soort middelen.”

De fabrikant van ellaOne vermeldt dit echter niet in de officiële productinformatie, aldus Bakermans. „Daarin staat: „Wanneer ovulatie reeds heeft plaatsgevonden, is het niet effectief meer.” Zo wordt de consument misleid.”

Zwangerschapsafbreking

Als een embryo is ontstaan, maar zich niet kan innestelen, gaat het te gronde. Van Helden: „Dat is dus zwangerschapsafbreking.” Hij hekelt de opvatting dat er pas sprake is van een zwangerschap als het embryo zich heeft ingenesteld in de baarmoederwand. „EllaOne stelt op de website dat een zwangerschap pas zes dagen na de bevruchting begint. Een vrouw is in de optiek van de producent pas zwanger als het embryo zich heeft ingenesteld. Dat noem ik goochelen met begrippen. Zwanger ben je vanaf de bevruchting –de conceptie– en niet vanaf de innesteling. Zodra een eicel is bevrucht, is er sprake van nieuw menselijk leven. Alles ligt dan al vast: het geslacht, de kleur van het haar, de bloedgroep, enzovoorts. Het moet alleen groeien en ontwikkelen. Dat proces breek je af doordat het embryo zich niet kan innestelen en verloren gaat.”

Refoscholen

Van Helden ontving onlangs van een leerkracht van een reformatorische school voor voortgezet onderwijs een doosje levonorgestrel. „Ze vertelde erbij dat ze het aantrof op de grond in een lokaal. Ze vroeg vervolgens van wie het medicijn was. Een meisje van 15 jaar stak haar hand op en zei: „We hadden een probleem en dat moesten we oplossen.” Dit voorbeeld is geen oordeel over het meisje. Ik gebruik het als illustratie dat ook in onze reformatorische gezindte de morningafterpil als nood-anticonceptie wordt gebruikt.”

Hij wijst nog op een voorval van twee jaar geleden. „Ik kreeg een foto toegestuurd met de vraag of het getoonde product de morningafterpil was. Dat was zo. Jongens verkopen die pil aan elkaar in het uitgaansleven voor 7,50 euro. Vervolgens geven ze de pil aan een meisje en vertellen erbij: als je dit slikt, word je niet zwanger. Ik vrees dat het nu nog niet veel anders zal zijn.”