Kerken Kazachstan krijgen boetes
De overheid van Kazachstan heeft in het afgelopen jaar ten minste vijf kerken beboet omdat ze weigeren zich te laten registreren bij de overheid. Dit maakte de Noorse nieuwsdienst Forum 18, een gezaghebbende bron als het gaat om schendingen van de godsdienstvrijheid, bekend.
Het laatste incident deed zich vorige maand voor in Aktobe, een stad in Noord-Kazachstan. De rechter beschuldigde de voorganger van de plaatselijke gemeente, Vasili Kliver, van overtreding van de wet aangaande religieuze organisaties. Daarnaast zou Kliver onvoldoende informatie hebben verschaft aan de procureur. De voorganger van de baptistengemeente kreeg een boete van omgerekend 11 euro. Dat komt neer op twee keer het minimummaandinkomen in Kazachstan. De rechter gebood ook dat het kerkgebouw voor zes maanden gesloten zou worden. Vorig jaar kreeg Kliver tweemaal een boete opgelegd.
Op zondag 18 april deed de politie een inval tijdens een kerkdienst van de baptistengemeente in Arkalyk, Noord-Kazachstan. Zonder vooraf toestemming te vragen begon de politie beeldopnamen te maken van de aanwezigen. „De politie weigerde in te gaan op ons verzoek de dienst niet te verstoren en te stoppen met filmen. Ze duwden de gemeenteleden opzij toen die probeerden het filmen te verstoren”, aldus een lokale baptist. „Ze gedroegen zich erg ruw en trokken zich van niemand iets aan.”
De baptistengemeenten zien om ideologische redenen registratie als onaanvaardbaar. Ze geloven dat registratie onvermijdelijk leidt tot bemoeienis van de staat en inperking van hun rechten.
In de actuele gevallen beriepen de autoriteiten zich op een wetsartikel om hun repressieve maatregelen te rechtvaardigen. In het desbetreffende wetsartikel wordt een verwijzing gemaakt naar „weigering tot registratie.”
Juristen verschillen in hun interpretaties van deze regel in de wet. Roman Podoprigora, een specialist op het terrein van religieuze wetgeving, is van mening dat registratie door religieuze groeperingen wettelijk niet verplicht is.
Ondanks de gebeurtenissen van de afgelopen maanden ontkennen de betrokken baptisten dat er in Kazachstan sprake is van een toenemende politieke verharding ten opzichte van de christenen. „De recente gevallen van vervolging van ongeregistreerde baptisten zijn niets meer dan individuele acties van ambtenaren in afgelegen Kazachse provincies”, aldus Roman Dudnik, voorganger van een protestantse gemeente in de Kazachse hoofdstad. „De rechtspositie van gelovigen is het afgelopen jaar juist verbeterd. De wetgeving rondom registratie van gemeenten wordt op dit moment opnieuw herzien. Een aanpassing van de wetgeving zal het functioneren van kleine christelijke groeperingen aanzienlijk gemakkelijker maken.”