Ik had me voorgenomen niet te schrijven over de kabinetsval. Er is al zo veel over gezucht en gezegd. Wat kan er nog aan toegevoegd worden? Dat met de val van het kabinet in één klap de minister en een van de twee staatssecretarissen van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) wegvielen? Dat de minister daar niet heel rouwig om leek te zijn, als je haar bericht op X mag geloven? (Daarop nam ze, met een brede glimlach poserend boven een verhuisdoos, afscheid met de woorden: „Lieve mensen, bedankt voor alles. Met de zorg komt het wel goed.”) Dat de overgebleven partijen in het kabinet wel ruzie maken over Asiel en Migratie, maar dat je niets hoort over VWS? Het is natuurlijk ook geen onderwerp waarmee je voor de volgende verkiezingen snel en gemakkelijk goede sier maakt bij de kiezers.

Oud-minister Agema, kunt u ook even op X laten weten hóé het dan goed gaat komen met de zorg?

Maar toen kwam op dinsdag 17 juni de waarschuwing van de Nederlandse Zorgautoriteiten (NZa) dat de geplande bezuinigingen van ruim 500 miljoen euro op de ouderenzorg in 2026 en 2027 gewoon van kracht blijven als de Tweede Kamer besluit het Hoofdlijnenakkoord Ouderenzorg controversieel te verklaren. En daar ging mijn voornemen om niet over de kabinetsval te schrijven.

Het was slechts een paar dagen voor de val van het kabinet dat er een brief van staatssecretaris Vicky Maeijer van Langdurige en Maatschappelijke Zorg naar de Tweede Kamer werd gestuurd naar aanleiding van vragen over de crisis in de ouderenzorg en de berichten dat zorgmedewerkers dagelijks uitgeput en gefrustreerd naar huis te gaan en gruwen van de problemen op de werkvloer.

De staatssecretaris geeft daarin aan: „Ik begrijp de zorgen (...) en ik herken de signalen dat de zorg in de verpleeghuizen onder druk staat. De uitdaging om de ouderenzorg in het licht van toenemende vergrijzing en personeelstekorten goed te organiseren is groot.” Maar wees gerust, het komt goed met de zorg, want: „Ik ben op dit moment met partijen in de sector in gesprek om tot een Hoofdlijnenakkoord Ouderenzorg te komen (...) om een onbeheersbaar arbeidsmarkttekort af te wenden en goede en passende zorg voor de kwetsbaarste mensen te waarborgen. Ik verwacht het Hoofdlijnenakkoord Ouderenzorg zeer binnenkort met uw Kamer te kunnen delen.” En toen viel het kabinet.

Daarmee is ook de dreiging van de ruim 500 miljoen euro aan bezuinigingen op de ouderenzorg weer helemaal terug. Bezuinigingen op een sector waarin het in bepaalde regio’s in het land al lang niet meer lukt om voldoende goed opgeleid personeel te vinden om de benodigde zorg te kunnen verlenen. Zelfs niet de meeste essentiële zorg. Oud-minister Agema, kunt u ook even op X laten weten hóé het dan goed gaat komen met de zorg?

In mijn vorige column schreef ik dat het tijd wordt dat we het zorgen voor elkaar weer als vanzelfsprekend onderdeel van het leven leren waarderen. Maar als dit de koers van de overheid wordt, dan is er niet zo veel tijd om dit te léren. Dan zullen we voor elkaar móéten zorgen, of we het waarderen of niet. Anders glijden we af naar een maatschappij waarin mensen bang zijn om oud en hulpbehoevend te worden, omdat er dan niemand zal zijn die naar hen omkijkt. Zijn we daar niet al veel te dicht bij?

P.S.: Net voor het insturen van de column lees ik dat de Tweede Kamercommissie van VWS op woensdag 18 juni heeft besloten dat het Hoofdlijnenakkoord Ouderenzorg uitgevoerd kan worden. Daarmee lijken de bezuinigingen voor dit moment afgewend. Maar dat doet niets af aan het appel; dat blijft ten volle van kracht.

De auteur is universitair hoofddocent verpleegkunde in het Leids Universitair Medisch Centrum.