Het wordt spannend voor Johnson

Boris Johnson op campagne als melkman. beeld AFP, Ben STANSALL

De enige reden waarom de Britten donderdag naar de stembus gaan, is de brexit. Omdat de steun voor het afscheid uit de EU slechts 52 procent was, kan de steun voor de Conservatieve Partij ook niet groot worden. En daarom wordt het toch nog spannend.

Peilen van steun voor partijen is in het Britse districtenstelsel niet makkelijk. Gewone percentages zeggen weinig. In dit kiesstelsel gaat het erom dat kiezers dicht bij elkaar wonen en zo de meerderheid in een district krijgen.

Woensdag kwam er een tweede peiling van YouGov die was gebaseerd op onderzoek in districten. Twee weken geleden voorspelde zo’n peiling nog een meerderheid van 68 zetels voor de Conservatieve Partij van premier Boris Johnson. Woensdag was die meerderheid geslonken tot 28.

Om te regeren is een meerderheid van 28 genoeg. Maar de debatten rond brexit hebben de afgelopen jaren laten zien dat reservetroepen geen overbodige luxe zijn. Want ook de nieuwe Conservatieve fractie zal weer verdeeld zijn over alles wat Europees is.

Erger voor Johnson is dat YouGov ook spreekt over een foutenmarge in het onderzoek. Deze peiling sluit niet uit dat de Conservatieven onder de meerderheid van 325 zetels zakken. Dan blijven de Tories wel de grootste fractie, maar zijn ze niet meer in staat om zelfstandig te regeren. Johnsons voorgangers May en Cameron hebben dat meegemaakt.

In 2017 was Labourleider Jeremy Corbyn erg populair, vooral bij jongeren. Die populariteit lijkt voorbij. Hij maakt een bleke indruk, zeker tegenover de gehaaide campaigner Johnson. Daarnaast werd hij geplaagd door verwijten van antisemitisme. Dat werkt verlammend voor een leider die zegt op te komen voor zwakken en minderheden.

Premier Johnson was met het uitroepen van de verkiezingen vooral uit op een ticket voor brexit. Met zijn verzwakte Conservatieve fractie kon hij niet verder komen, en de peilingen beloofden hem winst. Daarom lokte de stembus hem. Het verkiezingsprogramma bevat daarom weinig meer dan de slagzin: ”Laat brexit gebeuren”.

Labour wil een tweede referendum over de brexit. Maar Corbyn zegt dat hij daar geen stemadvies voor geeft, dus heel sterk komt dat niet over.

De Liberaal-Democraten willen brexit helemaal stoppen en daarom gebruiken ze de verkiezingen donderdag als een soort tweede referendum over de EU. De Schotse Nationale Partij (SNP) ziet alles in het licht van de Schotse onafhankelijkheid.

Mocht Johnson daarom donderdag geen grote meerderheid halen, dan kunnen de andere partijen zijn politieke leven de komende jaren nog sterk verzuren.

ANP-403153013Peiling: Johnson nog op koers voor meerderheid