Wegvallen collecte kan „flinke klap” zijn

Kerk en corona
beeld RD, Anton Dommerholt

Het wegvallen van inkomsten uit collecten bezorgt zowel kerken als goededoelenorganisaties hoofdbrekens. Nu de collectezak of -bus niet meer passeert, heeft een deel van de mensen een zetje nodig.

Het dienstenbureau van de Christelijke Gereformeerde Kerken registreert niet wat kerken aan individuele inkomsten ontvangen, zegt manager Jos van den Berg. Wel weet hij dat er in zijn eigen kerkelijke gemeente, de Pniëlkerk in Veenendaal, „een duidelijke afname” van inkomsten zichtbaar is. Daar wordt dan ook de dringende oproep gedaan om –op een andere manier– geld te blijven geven, bijvoorbeeld door thuis een potje te reserveren of door elke week een bedrag over te maken. Van den Berg veronderstelt dat het geefgedrag om verschillende redenen achterblijft. Een deel van de kerkleden is in een financieel onzekere situatie beland, wat zijn weerslag heeft op de uitgaven. Een ander deel heeft simpelweg een zetje nodig om te geven, nu de collectezak niet meer passeert.

L. W. Both, lid van het deputaatschap kerkelijke dienstverlening van de Gereformeerde Gemeenten, vindt het nog wat voorbarig om na drie zondagen een conclusie te trekken over het geefgedrag in zijn kerkverband. Op dit moment heeft hij onvoldoende zicht op wat er in de gemeenten in het kerkverband speelt.

In zijn gemeente in Gouda, waar hij penningmeester is, zijn er nog geen zorgen. De biddagcollecte bracht een mooi bedrag op, een „buffer voor de tijd daarna.” Verder krijgt Both signalen dat er per bank „veel binnenkomt.” De Goudse gemeente stuurde eerder al een bericht naar de kerkleden met uitleg over de verschillende mogelijkheden om geld af te dragen.

Leden die gewoonlijk collectebonnen geven, wordt geadviseerd de bonnen af te dragen zodra er weer diensten zijn, de zogenoemde inhaalgave. Een tweede mogelijkheid is dat leden wekelijks bonnen in een eigen potje deponeren en deze na de crisis alsnog afgeven.

Voor de plaatselijke zendingscommissies binnen de Gereformeerde Gemeenten betekent de coronacrisis dat zij geen fietstochten, plantenmarkten, verkopingen of zendingsdiensten kunnen organiseren, waardoor de opbrengst van deze activiteiten wegvalt.

Geen deurcollecte

Verschillende goede doelen hebben vanwege het besmettingsgevaar van het coronavirus besloten hun landelijke huis-aan-huiscollecte op te schorten. Het gaat om de christelijke noodhulp- en wederopbouworganisatie ZOA (waarvoor 14.000 collectanten in de periode 13-28 maart langs de deuren zouden gaan), ReumaNederland (16-21 maart), Fonds Gehandicaptensport (30 maart-4 april), de Hartstichting (6-11 april) en Nationaal Fonds Kinderhulp (18-24 april).

„De jaarlijkse collecteweek is belangrijk voor ReumaNederland, maar het welzijn van alle mensen in Nederland staat natuurlijk voorop”, zegt directeur Förch. Zijn organisatie bekijkt of de landelijke collecte later kan worden gehouden.

ZOA vreesde door het besluit ruim 8 ton aan inkomsten mis te lopen en bracht daarom de mogelijkheid onder de aandacht om digitaal te doneren. „Zo willen we voorkomen dat het coronavirus indirect nog meer slachtoffers maakt in fragiele landen als Zuid-Sudan en Jemen”, stelt de organisatie.

De Hartstichting roept collectanten op hun eigen collecte te organiseren. Online. De opzet: „Je krijgt jouw persoonlijke collectepagina. Je vrienden en familie doneren eenvoudig via Ideal of Tikkie. Op je collectepagina zie je direct hoeveel geld je hebt opgehaald.”

„Ieder jaar gaan er 9.000 trouwe ambassadeurs de straat op om te collecteren”, meldt het Fonds Gehandicaptensport. Nu kan dat niet. „Dus komen we online bij je langs. Zie je ons voorbijkomen? Tik dan ff ’n Euro voor alle sporters met een handicap en tik ’m door naar je vrienden!”

Nationaal Fonds Kinderhulp startte een soortgelijke actie. Het afgelasten van de deurcollecte beschouwt het fonds als „een flinke klap, omdat dit juist de gezinnen raakt die financieel krap zitten én wij nu al een stijgende tendens zien in aanvragen rondom school- en spelmaterialen. De collecte was dus hard nodig.” Daarom heeft de geldinzameling nu digitaal plaats.