Hereniging met GKV terugkerend thema bij vergadering NGK

Landelijke vergadering NGK 2016
Drs. B. P. Vreugdenhil (l.), bestuursvoorzitter van de Nederlands Gereformeerde Predikantenopleiding, praat de landelijke vergadering van de NGK bij. beeld RD

De hereniging met de Gereformeerde Kerken vrijgemaakt (GKV) wierp zaterdag in Nunspeet zijn schaduw vooruit bij de landelijke vergadering van de Nederlands Gereformeerde Kerken (NGK).

De landelijke vergadering (lv) sprak zaterdag over onder meer de overgang van de predikantenopleiding van de Theologische Universiteit Apeldoorn (TUA) naar de Theologische Universiteit Kampen (TUK), over het loopbaanbeleid van predikanten, het archiefbeheer en over de financiën van de kerk.

Eén van de thema’s waarbij de hereniging van NGK en GKV zichtbaar wordt, is bij de predikantenopleiding van beide kerken. Al per 1 september van dit jaar wordt de Nederlands Gereformeerde Predikantenopleiding (NGP) gevestigd aan de TUK. Ds. H. J. Zuidhof (Urk) stelde dat daarmee een periode van veertig jaar wordt afgesloten waarin de NGP zich in Apeldoorn bevond. „Ik ervaar een stukje rouw en hoop dat de punt die er gezet wordt in de relatie met Apeldoorn, een dubbele punt kan worden.”

Volgens drs. B. P. Vreugdenhil, bestuursvoorzitter van de NGP, komt er nog een bijeenkomst waarin wordt stilgestaan bij het afscheid van Apeldoorn. Op dit moment wordt er op vakgroepniveau vergaderd tussen de NGP en de TUK. Docenten proberen de inhoud van en de manier waarop vakken gegeven worden, op elkaar af te stemmen. Aanvankelijk zou op 1 september een geïntegreerde nieuwe bacheloropleiding van NGP en TUK van start gaan, maar dat wordt volgens Vreugdenhil een jaar later. Dat uitstel staat de verhuizing naar Kampen echter niet in de weg.

De vergadering stond geruime tijd stil bij het rapport van de commissie loopbaanbeleid. Die zou aanvankelijk worden opgeheven, maar blijft nog dit jaar actief om de overdracht van werkzaamheden te regelen. Het Steunpunt Kerkenwerk, waarbij de NGK zich hebben aangesloten, moet de taken van de commissie op het gebied van loopbaanbeleid en mobiliteit overnemen.

Commissievoorzitter Wim Louwerse benadrukte dat het niet eenvoudig is om predikant te zijn in de postmoderne cultuur. „We zijn als NGK niet klaar voor de toekomst.” Hij bepleitte een cultuurverandering in NGK in verhouding tussen kerkenraad en predikant, loopbaanbeleid en mobiliteit van predikanten. De NGK missen een gevoel van onderlinge solidariteit, constateerde hij. Nu de hereniging met de GKV aanstaande is, hoopt hij dat die cultuur doorbroken wordt.

Ds. J. Uit de Bosch (Heerenveen) deed daarop een indringend appel op de vergadering om onder ogen te zien dat het klimaat in de NGK is veranderd. „Geloof is gemarginaliseerd, de kerk is vloeibaar geworden, er is sprake van een omslag van de leer naar leven, van weten naar voelen. Geloofsvervlakking en consumentisme rukken op. De drieslag kerk-school-gezin is vervangen door halen-hebben-houden.”

Jongeren komen vaker tot bekering via een festival als Opwekking dan via de prediking of catechese, aldus de predikant. „Wij geestelijk leiders lijken deze ongemakkelijke waarheid te ontkennen.” Hij citeerde de gereformeerde theoloog Herman Bavinck (1854-1921), die als het ging over het doorgeven van het geloof stelde: „Ga met eerbied om met stem voorgeslacht, maar waak ervoor dat het bij jou stopt.” Ds. Uit de Bosch: „Het lijkt erop dat wij stoppen in onze situatie. In onze ogen moet een gemeentepredikant nog steeds een schaap met zeven poten zijn. Maar de wereld rondom de kerk is veranderd en de wereld van de kerk is veranderd.”

Ook de Heerenveense predikant benadrukte dat er binnen de NGK veel energie is verstookt om goed te reageren op de cultuurverandering. Maar hij concludeerde dat predikanten en kerkelijke gemeenten liever alles bij het oude laten. Daarom is het volgens hem zaak dat er binnen de NGK minder vrijblijvendheid komt voor gemeenten en meer gezamenlijkheid. „Laten we werken aan een cultuur van solidariteit, een gereformeerde bisschop, verplichte evaluatiegesprekken voor predikanten en oog hebben voor de houdbaarheid van predikanten.”

De archiefcommissie van de NGK kreeg van lv-voorzitter ds. W. Smouter de wind van voren vanwege tekortkomingen die hij ontwaarde in de rapportage en de besluitteksten die de commissie voorstelde aan de vergadering. Een groot deel van de besluiten over de archieven werd daarom doorgeschoven naar de novembervergadering. Wel besloot de lv om aan te sturen op integratie van het landelijk archief van de NGK in het Archief- en Documentatiecentrum van de GKV. De archieven van de NGK zijn daar nu al ondergebracht. De vergadering benoemde dr. A. J. J. van ’t Riet als nieuwe landelijke archivaris. Van ’t Riet, lid van de protestantse gemeente Aarlanderveen, is de eerste beroepsarchivaris in de geschiedenis van de NGK. Hij gaat voor een dag per week aan de slag.

De lv oordeelde positief over de integratie van het diaconaal werk van NGK en GKV. Het Missionair Steunpunt, de diaconale commissie, het Nederlands Gereformeerd Jeugdwerk en Toerusting 2.0 zijn sinds 2016 bijeengebracht in de Nederlands Gereformeerde instelling Toerusting. Wel oordeelde de vergadering dat verdere samenwerking en integratie met het Praktijkcentrum van de GKV vorm moet krijgen.

De landelijke vergadering 2016 van de NGK komt dit jaar nog eenmaal bijeen in Nunspeet, in november. Naar verwachting is de eerstvolgende lv in november 2019 in Amersfoort. De roepende kerk is dan Het Kruispunt in de Amersfoortse wijk Vathorst, een samenwerkingsgemeente van Nederlands- en christelijk gereformeerden en van de protestantse gemeente Amersfoort.

Meer artikelen over de landelijke vergadering van de Nederlands Gereformeerde Kerken zijn te vinden in het dossier Landelijke Vergadering NGK 2016.