InterviewVerslaving

Gene raakte verstrikt in de wereld van pornografie en prostitutie; nu helpt hij anderen 

Gene McConnell was nog maar twaalf jaar toen hij honderden pornobladen vond in de schuur van zijn neef. Hij had waarschijnlijk nooit gedacht dat deze confrontatie hem uiteindelijk in de gevangenis zou brengen.

Mannen lopen door een straat in het Amsterdamse prostitutiegebied de Wallen. 
Mannen bezoeken prostituees op de Wallen in Amsterdam. beeld ANP, Ramon van Flymen

Voorgangers, rabbijnen, en CEO's – mannen die prostituees bezoeken, komen uit alle lagen van de bevolking, zegt een van de vrouwen in de documentaire ”Buying Her” van de anti-mensenhandelorganisatie Exodus Cry. Wat drijft deze gewone mannen om zich te gedragen als seksuele roofdieren zodra ze bij een prostituee zijn?

Bij de overgrote meerderheid van de bekende gevallen vertellen mannen dat hun seksuele problemen al begonnen tijdens hun kindertijd of tienerjaren, vertelt Gene McConnell, die ook figureerde in de documentaire, in een interview.

Dat was ook het geval bij hemzelf. Tijdens zijn jeugd voelde hij zich vaak eenzaam. Zijn ouders hadden het altijd druk en hij snakte naar aandacht. Dat buitte zijn oppas uit, die hem op zesjarige leeftijd seksueel misbruikte.

Misbruik

Wat voor hem op die leeftijd het moeilijkst was, was het feit dat pijn en prettigheid zo nauw met elkaar verbonden konden zijn. Enerzijds droeg hij pijn met zich mee vanwege het misbruik, maar anderzijds voelde hij zich vies en zondig, omdat hij ook hield van de aandacht die hij tijdens het misbruik kreeg.

„Je moet je echt slecht voelen over jezelf als je je toevlucht zoekt in een stuk papier voor een omhelzing en iemand betaalt om van je te houden”

Gene McConnell

Dit was het begin van vele jaren van worsteling, zegt Gene nu, terugblikkend. „Het schadelijkste was dat ik niet over het misbruik kon praten en alle pijn internaliseerde. Ik geloofde dat er iets mis was met mijzelf, dat er een duister deel van mij was waar ik niemand over mocht vertellen, want als anderen het zouden weten, zouden ze mij afwijzen.”

Pijn

Gene zocht zijn toevlucht in pornografie. Toen hij 12 was, vond hij honderden tijdschriften in het schuurtje van zijn neef. Dat werd het begin van zijn verslaving. De liefde en genegenheid die hij in de echte wereld niet dacht te krijgen, probeerde hij in de beelden te vinden. „Als ik er nu, op de leeftijd van 69 jaar, aan terugdenk, was ik toen echt wanhopig”, zegt hij. „Je moet je wel heel slecht voelen over jezelf als je je toevlucht zoekt in een stuk papier voor een omhelzing en iemand betaalt om van je te houden.”

Kale man met een donker overhemd een spijkerbroek.
Gene McConnell. beeld Andrew van Tilborgh

„Er is altijd pijn vóór porno”, zegt Gene, die zich als voorganger inzette voor mannen en jongeren en nu onder andere retraites organiseert voor mensen die kampen met seksuele verslavingen. Hoewel veel mannen doen alsof ze porno kijken omdat ze dat „cool” vinden, ziet hij in de praktijk dat er geen pornoverslaving bestaat die niet wordt voorafgegaan door een vorm van pijn.

Dit kan een onverwerkt trauma uit het verleden zijn, eenzaamheid, of het onvermogen om met emoties om te gaan, maar de lijst is nog veel langer, zegt hij. „Porno verdooft dan de pijn. En het probleem is dat dit idee zo diep in het brein van mannen verankerd raakt dat ze na een tijdje ten onrechte elk gevoel van pijn voor seksueel verlangen aanzien.”

Verkrachting

Niet alle mannen die porno kijken veranderen in gewelddadige verkrachters, maar de mannen die dat wel worden, en ook zij die prostituees bezoeken, hebben zo goed als altijd porno gekeken. In het geval van Gene werd zijn verslaving steeds erger. Hoewel hij was gestopt met het kijken naar porno toen hij trouwde, pakte hij nooit de onderliggende oorzaken aan.

„Ik dacht meteen dat ze de vieze kleine jongen had gezien die ik dacht te zijn”

Gene McConnell

Toen zijn vrouw zwanger was, begonnen de problemen opnieuw. Zijn vrouw, die zelf met trauma's kampte, begon hem af te wijzen. „Ik dacht meteen dat ze mij dat vieze jongetje vond dat ik dacht te zijn”, zegt Gene. Zijn relatieproblemen duwden hem opnieuw over de rand van zijn verslaving. Ongeveer acht jaar lang liep de situatie uit de hand, zegt hij. Porno, stripclubs en prostitutie waren in die jaren een vast onderdeel van zijn leven.

Totdat de situatie helemaal escaleerde. Op een dag had Gene ruzie met zijn vrouw. Woedend reed hij naar de sportschool. Daar zag hij een vrouw en toen knapte er iets. „Ik liep naar haar toe en vroeg de weg”, blikt hij terug. „Toen ze zich omdraaide, duwde ik haar in de auto. Ik zei dat ik haar ging verkrachten. Haar ogen veranderden in pure angst. Toen besefte ik dat ik een ernstige fout had gemaakt en liet ik haar los.” Na de aanval werd Gene veroordeeld tot een gevangenisstraf van bijna een maand.

Genezingsproces

Terugkijkend was deze gebeurtenis het begin van zijn herstel, zegt Gene. Na zijn arrestatie nodigde een bevriende voorganger hem uit om bij te praten, omdat ze elkaar een tijdje uit het oog waren verloren. Dat was de eerste keer dat Gene zijn verhaal deed, van het misbruik tot zijn verslaving. En daar ervoer hij voor het eerst dat niet alle mensen hem afwezen vanwege zijn verhaal.

„Stoppen met het kijken naar porno is niet de volledige oplossing”

Gene McConnell

Maar wat zijn leven echt veranderde, was de ontdekking van de onderliggende problemen van zijn verslaving. Toen Gene een conferentie over seksueel misbruik bijwoonde, realiseerde hij zich dat de oorzaak van zijn worstelingen met seksualiteit verband hielden met het misbruik dat hij als kind had ondergaan. En die eyeopener was het begin van zijn genezingsproces.

Om seksuele verslavingen effectief aan te pakken, moet je naar de wortels van het probleem gaan, zegt Gene. „Je kunt het vergelijken met een boom. De verslaving is als een vrucht, een symptoom. Je kunt takken afsnijden, maar dat lost het probleem niet op. Sterker nog, snoeien zorgt ervoor dat er meer vruchten groeien. Stoppen met het kijken naar porno is niet de volledige oplossing. Om echte verandering teweeg te brengen, moeten we begrijpen waar het probleem vandaan komt.”

De eerste stap in dit genezingsproces, zegt Gene, is het probleem aan het licht brengen. Praten over het probleem en erkennen dat veel mannen worstelen met een seksverslaving is eng, maar ook heel belangrijk, benadrukt hij.

Door zijn eigen verhaal te vertellen, hoopt hij dat mannen de moed zullen vinden om ook hun verhaal te delen. „Mannen willen hun hoofd niet op het blok leggen. Maar als ik zeg: Hé, ik was een van jullie, kan er verandering komen. Ik kan hen laten zien dat ik er geen moeite mee heb om mijn fouten toe te geven en dat ik mijn vrienden niet ben kwijtgeraakt door mijn verhaal te delen. Hopelijk moedigt dat hen aan om ook hun pijn te delen. We moeten een pad creëren voor mannen om in het licht te treden. Want wat je verbergt, kun je niet genezen.”

Juist christenen moeten zich daarvan bewust zijn, voegt Gene toe. „God Zelf is licht, in Hem is er geen verborgenheid. Waarmee ik ook worstel, ik weet dat wanneer ik het aan God belijd, Hij alle rommel die ik heb gemaakt, kan wegnemen. Onze worstelingen zijn nooit groter dan het kruis.”

\