Het controversiële wetsontwerp heeft het Britse parlement de afgelopen zes maanden beziggehouden. Tijdens die discussies werden tientallen amendementen voorgesteld. Hoewel er in het Lagerhuis de afgelopen maanden diverse malen over het onderwerp is gedebatteerd, is er slechts over een fractie van deze wijzigingen gestemd.

Het belang van het onderwerp bleek onder andere uit het feit dat het Lagerhuis deze vrijdag afgeladen vol zat. Slechts een fractie van de aanwezigen kreeg de gelegenheid om het eigen standpunt toe te lichten. Daarbij bleek dat slechts enkele Lagerhuisleden in de afgelopen maanden hun mening hadden veranderd. Bij de eerdere stemming van eind november stemden 330 Lagerhuisleden voor en 275 tegen.

Na de uitslag bleef het muisstil in een doorgaans uitgelaten parlementszaal

Net als in november waren er tal van actievoerders actief op het plein van het parlement, vooral tegenstanders. Dat zorgde in sommige gevallen voor verhitte discussies. In het Lagerhuis was er echter sprake van een waardig debat. Na de uitslag bleef het muisstil in een doorgaans uitgelaten parlementszaal.

Gebrekkige spreektijd

Net als bij het voorstel om late abortus niet langer strafbaar te maken voor vrouwen, ging het bij de discussie rond euthanasie om een wetsvoorstel van Lagerhuisleden, in beide gevallen van Lagerhuisleden van Labour. Het betekent dat er aanzienlijk minder gelegenheid is om het onderwerp te bespreken dan bij regeringsvoorstellen. Criticasters van het voorstel, onder anderen de voormalige Conservatieve leider Iain Duncan Smith, beklaagden zich over de „gebrekkige spreektijd” over het „cruciale onderwerp”.

Het betekende ook dat politieke leiders rond de stemming geen druk op hun fractiegenoten uitoefenden. Zo hoorde het leeuwendeel van de tegenstanders van het wetsvoorstel bij Labour, hoewel de grote meerderheid van deze partij ervoor zorgde dat –aangezien het grootste deel van de fractie akkoord ging– het voorstel alsnog werd aangenomen.

De gevoeligheid van het onderwerp bleek ook uit het feit dat voormalig Labourpremier Gordon Brown deze week via een ingezonden artikel in The Guardian liet weten tegen het wetsvoorstel te zijn. Volgens Brown schort het vooral aan fatsoenlijke zorg voor ernstige zieken en dient de aandacht daarnaar uit te gaan.

Rechter buitenspel

Premier Keir Starmer, die voor het wetsvoorstel stemde, kreeg eerder deze week te maken met een groep rebellen in eigen gelederen. Ruim vijftig Labourtegenstanders stuurden hem een openbare brief waarin ze hun zorgen over de „haastige wetgeving” uitten.

Starmer weigerde echter om in te grijpen. In een interview deze week liet hij weten dat er aan alle regels van de Britse parlementaire democratie was voldaan.

Het belangrijkste verschil met het wetsvoorstel waarover eind november werd gestemd, is dat een rechter zich niet langer hoeft uit te spreken over de gevoerde procedure. Rechters zeiden daar geen tijd voor te hebben en ook weinig toe te kunnen voegen aan de nog altijd vereiste steun van twee artsen. In het nieuwe voorstel wordt de rol van de rechter overgenomen door een werkgroep, die van geval tot geval verschilt.

Het wetsvoorstel zal nu worden behandeld door het Hogerhuis. De verwachting is dat de Lords en Ladies aldaar het voorstel nog zullen aanscherpen, maar geen fundamentele wijzigingen zullen doorvoeren. Dat vindt het Hogerhuis een taak van het direct gekozen Lagerhuis.

Zelfs na het fiat van het Hogerhuis is het de verwachting dat het nog minimaal vier jaar zal duren voor de eerste hulp bij zelfdoding plaatsvindt.

Lees ook

Steun voor Brits wetsvoorstel hulp bij zelfdoding lijkt af te kalven