Er was hoop dat de vloedgolf van antisemitisme in 2025 zou afnemen, stelt Mestrum. „De intensiteit ervan nam echter alleen maar toe. Dat er een staakt-het-vuren kwam, bleek niet uit te maken: alles wat met Israël te maken heeft, roept weerstand op en moet kapot. Het maakt blijkbaar niet uit of er vrede is, de uitingen van antisemitisme gaan door. Dat maakt moedeloos en bezorgd. We realiseren ons steeds meer dat de situatie van vóór 7 oktober nooit meer terugkeert, althans, voorlopig niet.”

Na de aanslag in Sydney werd op TikTokkanalen gejuicht

Er wordt „ontzettend veel haat” zichtbaar, zegt Mestrum. „Op de straten, op de universiteiten, op sociale media. Alle Joden worden verantwoordelijk gehouden voor wat Israël doet. Na de aanslag in Sydney werd op TikTokkanalen gejuicht, zo van: dit verdienen de Joden.”

De aanval op 14 december kwam voor de CIDI-directeur niet onverwacht. „Het was niet de vraag of er een aanslag zou komen, maar wanneer. Geen enkel conflict in de wereld roept zoveel emoties op als dat tussen Israël en de Palestijnen. Geen enkel conflict krijgt zoveel aandacht, en alleen dat doet al iets met mensen. Dit is het meest binnenlandse buitenland: het heeft grote weerslag in Nederland.”

Steunbetuigingen voor de Joden, zoals op 17 december op de Dam in Amsterdam, zijn „lichtpuntjes”. „Maar de vele anti-Israëlgeluiden geven je het gevoel dat de meerderheid tegen de Joden is. Al wil ik ook geloven dat het niet zo is, maar dat het een beperkte groep schreeuwers is die alle ruimte krijgt.”

Dat stoort Mestrum nog het meest: „Het gezag laat het afweten. Bezetters op de Universiteit Utrecht mochten anderhalve week lang vernielingen aanrichten zonder dat er werd ingegrepen. Activisten op de Universiteit van Amsterdam richtten voor 4 miljoen euro schade aan, maar ze worden er niet verantwoordelijk voor gehouden. Het is hoog tijd dat de overheid optreedt, om te voorkomen dat we verder afglijden.”

„Geen vrolijk verhaal”, constateert Mestrum zelf. „Maar het is de realiteit.” Die heeft volgens haar tot gevolg dat Joden elkaar steeds meer opzoeken. „Enerzijds is er angst. Het voelt niet veilig om een kandelaar voor het raam te zetten of met Joodse symbolen over straat te lopen. Anderzijds is er strijdbaarheid: we horen hier en laten ons niet wegzetten. De Joodse gemeenschap is altijd weerbaar geweest en dat blijkt ook nu weer. Dat zal ook de reden zijn waarom er deze maand zoveel openbare chanoekavieringen waren.”