De uitslag verraste mij, vertelt Bisschop. „Ik heb deze campagne minder intensief gevolgd dan de voorgaande. Achteraf ben ik die gaan analyseren en zag ik dat de winnaar D66 op punten als het asielbeleid een draai heeft gemaakt.” De partij heeft zich volgens de SGP’er verkocht als een brede volkspartij, wapperend met Nederlandse vlaggetjes.

Ondanks deze draai meent Bisschop dat D66 ideologisch nog steeds dezelfde inborst heeft. „Dat zal snel genoeg openbaar komen.”

Zorgen

Volgens Bisschop moet de winst van D66 christenen zorgen baren. „Met D66 aan het roer kan het op medisch-ethisch gebied uit de bocht vliegen.” Hij wijst op eerdere pogingen van de partij om abortus als mensenrecht te laten vastleggen: „Dat zijn levensbedreigende uitgangspunten.”

D66 staat daarin volgens het oud-Kamerlid niet alleen. „De linkerkant van de Kamer volgt in het kielzog van D66. En vergeet de linkerflank van de VVD niet.”

Formatiemaand

Afgezien van het ongelukkige vertrek van informateur Wijers lijkt de formatie volgens Bisschop voor het eerst „gestructureerd” te verlopen. „Er wordt weinig gelekt en er is geen gedoe. Ik vond formaties in het verleden vaak rommelig.” Dat komt volgens hem mede doordat de koning uit het proces is gehaald. De SGP heeft steeds benadrukt dat de monarch als onafhankelijk persoon „het overzicht kan bewaren, boven de partijen staat en waar nodig kan bijsturen.”

Gevraagd naar zijn advies aan het CDA op medisch-ethisch terrein reageert Bisschop beslist: „Poot stijf houden. Niet meebuigen.” De christendemocratie heeft volgens hem diepe wortels in het christendom en zou op medisch-ethisch gebied moeten zeggen: het gaat hier om leven en dood; aan de waarde van het leven moeten we niet tornen.

Tegelijk wijst hij op de sleutelposities van het CDA en de VVD, ook in deze kwesties. „Waar D66 wellicht het hoofd vormt, is het CDA toch zeker de nek waarop het formatieproces draait.”

Reformatorisch onderwijs

Over de toekomst van het reformatorisch onderwijs is Bisschop minder somber dan sommigen in de reformatorische achterban. De vrees dat het zal verdwijnen, vindt hij overdreven. Het is volgens hem ondenkbaar dat een overheid docenten verbiedt Bijbelse normen rond huwelijk en seksuele moraal uit te dragen. „Veel ouders –ook buiten de reformatorische kring– zouden dat niet accepteren.”

Grondrechten –en dus ook artikel 23 over onderwijsvrijheid– vormen volgens Bisschop een beschermende muur tegen de almacht van de staat. „Maar als gelijkheidsbepalingen zwaarder gaan wegen, kan dat ontsporen en de onderwijsvrijheid uithollen.” Daarop moeten de reformatorische scholen volgens hem alert blijven.

De reformatorische achterban moet zich ten aanzien van artikel 23 niet laten verlammen, zegt Bisschop. Hij ergert zich aan formuleringen als: „We mogen nog dankbaar zijn dat we nog reformatorisch onderwijs hebben.” „Haal dat ”nog” weg,” zegt hij. „We mogen dankbaar zijn dat het er is. Punt. Het is namelijk een grondrecht.”