Arabische landen willen nu vaart achter vrede
Het is lang geleden dat een plan voor vrede in Gaza zo kansrijk was als nu. Voor een deel ligt dat aan het brede draagvlak in de regio. De Arabische buren willen nu doorpakken.

Een plan voor Gaza waar zowel de Verenigde Staten, Israël als de belangrijkste Arabische landen het over eens zijn? Dat is een moeilijke opgave, maar het is gelukt. Vijf invloedrijke Arabische landen –Saudi-Arabië, de Verenigde Arabische Emiraten, Qatar, Egypte en Jordanië– scharen zich achter het vredesvoorstel van de Amerikaanse president Donald Trump.
Ze deden dat maandag al, dezelfde dag waarop het vredesvoorstel werd gepresenteerd. En ook drie grote niet-Arabische islamitische landen betuigden hun instemming, namelijk Indonesië, Pakistan en Turkije.
In een gezamenlijke verklaring lieten de acht weten dat ze het plan verwelkomen, en vooral de elementen die gaan over de „wederopbouw van Gaza, het voorkomen van de ontheemding van het Palestijnse volk en het nastreven van een alomvattende vrede”. Plus, misschien wel de belangrijkste reden voor de acht om in te stemmen: de aankondiging van Trump dat hij niet zal toestaan dat Israël de Westelijke Jordaanoever annexeert.
Bloedvergieten
Het is niet zo vreemd dat de acht ermee instemmen. Veel andere plannen zijn geprobeerd, steeds zonder resultaat. Dit plan is anders, omdat het tegemoetkomt aan een paar cruciale zaken. Voor de landen in de regio zijn een paar dingen van groot belang: herstel van de toch al zo broze rust in de regio, een eind aan het bloedvergieten en lijden van de Palestijnen, en uitzicht op een Palestijnse staat.
Het plan voorziet in elk geval in de eerste twee voorwaarden. Door nu vrede af te dwingen kan de regio zich richten op economisch herstel, iets waar de Arabische Golflanden het van moeten hebben. Bovendien kan de lijdende bevolking in Gaza dan weer op adem komen – iets dat voor de bevolking van alle Arabische landen een aangelegen punt is. Er is geen regering die dit zomaar kan negeren.
Door nu vrede af te dwingen kan de regio zich richten op economisch herstel
De derde voorwaarde, uitzicht op een Palestijnse staat, is de lastigste. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft duidelijk gezegd dat niet te willen, maar voor bijvoorbeeld Saudi-Arabië is het een harde voorwaarde om de verhouding met Israël te normaliseren.
Wat de Arabische buren betreft, is dat trouwens liever geen staat met Hamas aan het roer. Ze zijn er dan ook niet rouwig om dat er volgens het plan voor de terreurbeweging geen enkele rol is weggelegd. Volledige ontwapening, zelfs geen indirecte rol in het bestuur van Gaza: met dit plan tekent Hamas voor zijn eigen opheffing en er is geen regering in de regio die daar problemen mee heeft.
Stabilisatiemacht
De steun van deze landen is vooral belangrijk omdat er voor de wederopbouw met name naar hen gekeken zal worden. Ze krijgen daarnaast een rol toebedeeld als ordepolitie in het naoorlogse Gaza: „regionale partners” moeten er met een stabilisatiemacht voor zorgen dat Hamas en andere radicale groepen geen enkele kans meer krijgen „en dat Nieuw Gaza geen bedreiging vormt voor zijn buren of zijn eigen volk”.
En dan, als aan deze en nog veel meer voorwaarden is voldaan, dan pas „zou het kunnen dat aan de voorwaarden wordt voldaan voor een geloofwaardig pad naar Palestijnse zelfbeschikking en een staat”, aldus het plan. Kortom, dat is zo vaag dat iedereen ermee uit de voeten kan – zelfs de Palestijnse Autoriteit die op de Westelijke Jordaanoever aan de macht is, stemde ermee in.
Die vaagheid biedt voor nu een kans, maar kan later toch weer opspelen. Datzelfde geldt voor andere onduidelijkheden in het plan, zoals wie bepaalt wanneer Israël zich terugtrekt.
Die vaagheid staat het optimisme van het moment echter niet in de weg. De premier van Qatar, een van de belangrijkste onderhandelaars die nog toegang heeft tot Hamas, riep woensdag alle partners op om nu het „momentum” te grijpen. Wie weet geeft dat Hamas het laatste zetje dat nodig is om, ongeveer als allerlaatste, óók in te stemmen.
Vond u dit artikel nuttig?
Gerelateerd nieuws
- Meer over
- Israël




