De 21-jarige kroonprinses richt haar volle aandacht op haar studie aan de Universiteit van Amsterdam, zegt koningshuiskenner Josine Droogendijk-Evers. „Het koninklijke werk doet ze erbij. Koning Willem-Alexander is er altijd heel duidelijk over geweest: zijn dochter mag zich eerst ontplooien, zichzelf ontdekken.”

Als ze activiteiten onderneemt in haar rol als troonopvolgster, gebeurt dat op een „heel tactische” manier, zegt Droogendijk. Amalia ging in januari mee naar de tachtigste herdenking van de bevrijding van Auschwitz, in februari doopte ze marineschip Den Helder, ze is aanwezig bij inkomende staatsbezoeken en vorige week was ze erbij toen haar vader in Amersfoort de nieuwe standaard uitreikte aan het Regiment Huzaren Prinses Catharina-Amalia. „Belangrijke gebeurtenissen, maar er wordt gehoopt op wat meer inhoud. Het diner bij de NAVO-top was daarvoor een mooie gelegenheid. Amalia is nu gepresenteerd op het wereldtoneel.”

Rechts van de prinses aan de ronde tafel zat de Franse president Macron. „Van tevoren wordt heel goed gekeken wie er bij elkaar passen qua interesses, maar ook wie er belangrijk zijn. Wat dat laatste betreft: het was geen verrassing dat de Amerikaanse president Trump naast koning Willem-Alexander kwam te zitten. Dat de Oekraïense president Zelensky naast koningin Máxima zat, is ook logisch, zeker nu het Prinses Máximacentrum helpt in Oekraïne een kinderziekenhuis op te zetten. De president van Frankrijk is ook belangrijk, dus het is begrijpelijk dat hij naast de troonopvolger zat.”

Amalia zal met Macron niet gezellig de Franse politiek besproken hebben. „Ze moet neutraal blijven. Wat er dan wel is besproken? Daar ben ik best benieuwd naar. Macron zal wel gevraagd hebben hoe het met haar studie gaat, en met haar gebroken arm. Dus meer de koetjes en de kalfjes.”

Kroonprinses Amalia wordt begroet door de Franse president Emmanuel Macron. beeld ANP, Mischa Schoemakers 

Kroonprinses Amalia en de voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen. beeld ANP, Mischa Schoemakers 

De Amerikaanse president Donald Trump begroet kroonprinses Amalia. beeld ANP, Mischa Schoemakers 

Ook van NAVO-chef Mark Rutte krijg Amalia een hand. beeld ANP, Mischa Schoemakers 

De Oekraïense president Volodymyr Zelensky en prinses Amalia voorafgaand aan het diner op Paleis Huis ten Bosch. beeld ANP, Mischa Schoemakers 

Kleding

Amalia was ingetogen gekleed, terwijl ze er toch als prinses uitzag, zegt Droogendijk waarderend. „Een lange, donkere jurk, maar met fonkelende diamanten van koningin Wilhelmina. In het echt is dat altijd nog mooier dan op een foto.”

Opvallender vond de royaltykenner de kleding van koningin Máxima. „Ze is bij zo’n gelegenheid ”de vrouw van”. Daarom draagt ze op de eerste dag van een staatsbezoek vaak bescheiden kleuren. Als vrouw trek je met kleding al gauw de aandacht naar je toe, maar dat probeert ze dan te vermijden. Nu niet. Als je de groepsfoto bekijkt, zeg je: Daar staat Máxima, en wacht even, er staan ook nog wat mannen in donkere pakken om haar heen. Ik zou me daar als koningin ongemakkelijk hebben gevoeld. Maar het hangt af van het doel van deze kledingkeuze. Als het Máxima’s taak was Trump in te pakken of echt te laten zien: hier staat het koningspaar, dan was het een geslaagde keuze. Sowieso is de koningin in haar kledingkeuze onvoorspelbaar.”

Die keuzes worden wel bewust gemaakt. „Er is veel traditie, maar het koningspaar wilde ook laten zien modern te zijn: het was niet zomaar dat er bijvoorbeeld vrouwelijke lakeien buiten stonden.”

Politieke uitspraken

Rond het diner was alles strak geregeld. „Het liep ook perfect. Behalve dan dat de rode loper wegwaaide. Daar hadden steeds een paar lakeien op gestaan die de deuren van de auto’s openden. Ze liepen echter naar het paleis omdat bij Trumps auto alleen diens geheime dienst de deur mag opendoen.” De loper lag weer op zijn plaats voordat de Amerikaan arriveerde.

Het diner had plaats in de Oranjezaal. Heel symbolisch, zegt Droogendijk. „De wandpanelen vertellen over de heldenmoed van stadhouder Frederik Hendrik, maar laten ook vredesgodinnen met olijftakken zien. Tragisch is dat Frederik Hendriks hele leven in het teken van de Tachtigjarige Oorlog stond, maar dat hij een jaar voor de vrede overleed.”

„In de toekomst zal de NAVO open blijven staan voor nieuwe leden die onze waarden delen. Wij kunnen niet statisch blijven”, zei koning Willem-Alexander in zijn toespraak. „Hij doet steeds vaker politieke uitspraken”, vindt Droogendijk. „De meerwaarde van een monarchie is echter juist de neutraliteit. Als het kabinet de koning iets laat zeggen, kan dat onder een volgend kabinet weer anders zijn. Wanneer Willem-Alexander het leger bezoekt, kan hij na afloop zeggen dat hij blij is met de toewijding van de militairen. Maar als hij zegt –zoals hij in april deed bij het bezoek aan een kazerne in Limburg– dat Nederland zich tot de tanden toe moet bewapenen, vind ik dat op het randje.”