De Tweede Kamer der Staten-Generaal verwelkomde zeventig nieuwkomers. Er waren evenveel uittreders. Sommigen draaien politiek door naar een ”functie elders”. Onder de vertrekkenden ook sterpoliticus Frans Timmermans, die nog geen twee jaar geleden als beoogd premier werd ingevlogen vanuit Brussel.

De fusie van groene en rode ideeën was in 2023 nog goed voor acht zetels winst, nu voor vijf zetels verlies. Timmermans sprak de kiezer minder aan dan gedacht en verwacht. Of speelde er meer dan dat? Wie rood en groen mengt, houdt iets onbestemd bruins over. De nieuwe combinatie werd een yuppenpartij.

Ruim vijftig jaar geleden verscheen onder pseudoniem een genadeloze kritiek op de PvdA. Het scherpe ontleedmes ging de wereld in onder de ironische titel ”De doctorandussen plaag”. De arbeiderskinderen die als eersten uit hun families naar de universiteit gingen, namen de partij over. Wat vaststond ging ondersteboven. Jongeren gewapend met pijpen, geitenwollensokken, baarden en wilde haren tot in het oneindige veroverden bestuursfuncties. De rode haan kraste meer dan dat hij kraaide. Wim Kok –afkomstig uit de vakbeweging, later schoof hij aan bij het grootkapitaal– achtte de tijd rijp voor de PvdA om haar ideologische veren af te schudden en het neoliberalisme te omarmen. Een kaalgeplukte vogel is echter ten dode opgeschreven.

De partij die ooit verzet pleegde tegen de elites werd nu zelf onderdeel daarvan. Dr. Willem Drees (1886-1988), partijleider van het eerste uur en tien jaar premier, zegde zijn lidmaatschap op. Onder zijn leiding oogstte de PvdA in 1956 vijftig zetels. Inmiddels vertrokken ook Henk en Ingrid gedesillusioneerd naar, zegt men, de eenmanspartij van Geert. Vanaf toen ging ”links” wraakzuchtig ageren tegen de opmars van rechts binnen en buiten Nederland als voornaamste thema.

Niet alleen politieke partijen, ook kerken kunnen de weg kwijt zijn en ongeloofwaardig worden. Bakens verzetten kan in de politiek nodig en wijs zijn. De kerken in de vuurlinie van de hel moeten, voor alles uit, een baken in de volkerenzee zijn en de kruisbanier hooghouden.

Timmermans werd geen succesformule voor zijn partij, evenmin als voor hem Lodewijk Asscher en Lilianne Ploumen. Hij bleef ondanks zijn facelift voor velen een oude, witte man met dasje, een Ollie B. Bommel, heer van stand en afstand. Hij werd door de kiezer afgehamerd en trok zijn conclusies zonder er een tragedie van te maken. Een beminnelijk jongmens vroeg mij of het voor mij ook niet tijd is om op te stappen. Ik zei hem, heel diplomatiek, het mee te nemen.

Inmiddels vertrokken ook Henk en Ingrid gedesillusioneerd naar de eenmanspartij van Geert