BinnenlandInterview

Vrouwen kunnen abortuspil nu ook online bestellen: „Het hele initiatief vind ik mensonterend"

Ongewenst zwangere vrouwen hoeven voor een abortus voortaan niet meer naar de huisarts of een abortuskliniek. Sinds maandag kunnen ze de abortuspil gewoon online bestellen.

Twee witte pilletjes op de foto van een echo. 
Vrouwen die hun zwangerschap willen afbreken, hoeven daarvoor niet meer naar de huisarts of de abortuskliniek. beeld Getty Images

Het werkt eenvoudig. Via thuisabortus.nl vul je een aanvraagformulier in voor een recept voor een abortuspil. Daarin geef je onder meer aan wanneer je een zwangerschapstest hebt gedaan die positief was. Een arts beoordeelt vervolgens het formulier. Als er geen onduidelijkheden zijn en de aanvraag goed is, stuurt de arts binnen 24 uur een recept naar de apotheek van jouw voorkeur.

De online procedure is bedoeld voor vrouwen die hooguit negen weken zwanger zijn, legt initiatiefnemer en huisarts Peter Leusink uit. „Ben je langer dan negen weken zwanger, dan kun je terecht bij een abortuskliniek.”

Leusink kwam op het idee door Stichting Ava, een belangenorganisatie die zich inzet voor goede toegang tot abortus. In totaal zijn zeven artsen verbonden aan thuisabortus.nl.

„Heeft een vrouw twijfels, dan kan ze beter naar de huisarts of stichting Fiom gaan”

Peter Leusink, initiatiefnemer thuisabortus.nl

Abortus is al heel toegankelijk in Nederland. Behalve bij abortusklinieken kunnen vrouwen tegenwoordig ook bij veel huisartsen terecht voor een abortuspil. Waarom dan toch dit initiatief?

„We wisten van Ava dat er vrouwen zijn die het handig vinden als ze de abortuspil ook online kunnen krijgen. Vrouwen moeten soms een week wachten voor ze bij een abortuskliniek terechtkunnen. Sommigen vinden het bezwaarlijk als ze voor een bezoek een halve dag vrij moeten nemen, of zijn bang dat er bij abortusklinieken demonstranten staan. Anderen geven aan dat hun huisarts de abortuspil niet voorschrijft.

Het gaat er niet om wie de pil verstrekt, maar of het middel werkt. De huisarts gaat ook niet met je in gesprek om je te overtuigen de zwangerschap voort te zetten. Wij zijn er voor vrouwen die weten wat ze willen. Heeft een vrouw twijfels, dan kan ze beter naar de huisarts of stichting Fiom gaan.”

Man in wit overhemd. 
Peter Leusink. beeld Peter Leusink

Zo’n 3,5 procent van de huisartsen heeft een e-module gevolgd en mag een abortuspil voorschrijven. Dat vindt u erg weinig, zei u eind januari op Radio 1. Is dat een reden dat u met dit initiatief komt?

„Ik snap dat je dit denkt, maar dat is niet zo. Wij zijn al sinds augustus 2025 bezig met dit project, dus ruim voordat dat cijfer bekend was. We zouden ook met dit initiatief zijn gekomen als alle huisartsen de abortuspil voorschreven.”

Voor de abortuspil mag je volgens de wet maximaal negen weken zwanger zijn. Maar niet altijd weet een vrouw precies wanneer ze zwanger werd. Wat dan?

„In veel gevallen kun je de duur van de zwangerschap uitrekenen op basis van de eerste dag van de laatste menstruatie. In combinatie met een positieve zwangerschapstest is dit voor een vroege termijn medisch verantwoord. Bij twijfel moet je een echo laten maken.

Het is medisch gezien geen ramp als je bijvoorbeeld 9,5 week zwanger bent. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie is de abortuspil tot twaalf weken veilig en effectief.”

Een vrouw zou kunnen frauderen en op het aanmeldformulier een veel kortere zwangerschapsduur kunnen aangeven dan in werkelijkheid het geval is.

„Fraude mag uiteraard niet, maar kan altijd. Ook bij de huisarts kun je liegen over de duur van je zwangerschap, zeker omdat een echo niet verplicht is. Op het formulier vragen we of de aanvrager het naar waarheid heeft ingevuld. We moeten iemand geloven op basis van de gegevens die ze invult.”

Iemand zou abortuspillen voor een ander kunnen bestellen.

„Dat zou inderdaad kunnen. Mensen kunnen frauderen en de pillen aan de buurvrouw of een zus geven. Maar dat kan ook als je naar de huisarts of de abortuskliniek gaat. Bij de abortuskliniek krijg je vier pillen mee die je thuis moet innemen. Die zou je dus ook aan een ander kunnen geven.

Dit soort fraude gaat misschien een keer gebeuren, maar dat zal echt een uitzondering blijven.”

De beraadtermijn van vijf dagen voor een abortus is in 2023 afgeschaft. Nu komt dit. Bent u niet bang dat er steeds vaker vrouwen zullen zijn met spijt over een abortus?

„Wij gaan evalueren hoe vrouwen dit beleven. Zo’n 5 procent van de vrouwen die een abortus ondergingen, heeft daar een jaar later spijt van, weten we uit onderzoek. Na vijf jaar is dat nog 1 procent. Dat percentage neemt af, omdat mensen het gedane een plek kunnen geven.”

Hoe zorgvuldig bekijken jullie het formulier dat een vrouw invult?

„Bij twijfel nemen we contact op met de vrouw. Bijvoorbeeld als ze aangeeft dat haar laatste menstruatie in november was – langer dan negen weken geleden dus.”

Is het legaal wat jullie doen?

„Ja. We hebben dit goed voorbereid. Een jurist heeft meegekeken. Ook hebben we de inspectie ingelicht. Die ziet vooralsnog geen bezwaar tegen deze onlinedienst.

In coronatijd is bijvoorbeeld afgesproken dat een huisarts medicatie mag voorschrijven aan mensen die hij niet kent. En in de Wet afbreking zwangerschap wordt gesproken over een vrouw die zich tot een arts wendt. Er staat niet dat er persoonlijk contact hoeft te zijn.”