„Hebben jullie al gestemd?” Met een flyer rent lijsttrekker Emma Bosma, die een onderzoeksmaster in de oudheidkunde volgt, achter een groepje studenten aan. Twintigers slenteren deze dinsdagmiddag in groepjes uit de collegezalen op de Utrechtse campus op het Science Park. Bosma, lijsttrekker van de „conservatieve” partij Academische Belang Utrecht (ABU), reikt hen enthousiast een papiertje met speerpunten aan.

„Waarom zouden jullie het veganistische eten op de campus willen afschaffen?” vraagt een blonde student, wijzend naar de banner van ABU. Daarop prijkt achter “volledig vegan campus” een rood kruis. „Wij staan voor vrijheid”, kaatst ABU-fractievoorzitter Lloyd Leonard Opdam terug, die bestuurs- en organisatiewetenschap studeert. „We willen niet alleen veganistisch eten, maar ook halal, koosjer en eten dat niet veganistisch is.” Schouderophalend loopt de jongeman door.

Bosma is kritisch op deze keus van de universiteit. „De universiteit wil vooral veganistisch eten aanbieden, zoals havermelk in de koffie. Dat is een dwingend ethisch kader”, verwoordt Bosma haar kritiek op de universiteit. „Studenten moeten zelf kunnen kiezen wat ze eten.”

Bosma’s lijsttrekkerschap strookt met haar levensovertuiging. Ze draagt een klein zilveren kruisje om haar nek, is belijdend lid bij de gereformeerde gemeente in Rijssen en dochter van SGP’er Ewart Bosma. De ABU richt zich onder meer op christelijke en Joodse studenten. Ook moslimstudenten zijn welkom, legt ze uit, en alle studenten die een klassieke onderwijsvisie onderschrijven, waarin een universiteit een kennisinstituut is. Verschillende perspectieven en diverse religies horen volgens Bosma op een universiteit.

Vrijheid van meningsuiting is een speerpunt voor Bosma’s studentenpartij. „We staan voor academische vrijheid. Dat houdt in dat je vrij bent je mening te ventileren in de academische wereld, ook als het een impopulaire of controversiële mening is. Ik ervaar nu bijvoorbeeld weinig ruimte om me op de universiteit uit te spreken voor de veiligheid van Joodse studenten.”

Palestijnse vlag

Bosma heeft moeite met de „progressieve ideologie” op de universiteit. „Als je niet in die ideologie meegaat, stuit je op tegenstand. De universiteit heeft bijvoorbeeld veel ”all-gendertoiletten” ingevoerd. Ook wordt Paarse Vrijdag, een dag gewijd aan lhbti’ers, gevierd, maar Goede Vrijdag niet. Stel dat je beide dagen viert, dan geeft dat ruimte aan een breed debat. Ook als je het ongelofelijk met elkaar oneens bent.”

Lloyd Leonard Opdam en Emma Bosma vertegenwoordigen met ABU een conservatief geluid, tegenover de volgens Bosma „overwegend links-progressieve” studentenpartijen zoals Lijst Vuur en Student Coalition Utrecht (SCU). In totaal nemen zes studentenpartijen aan deze verkiezingen deel.

Aan de stand van de SCU hangt een Palestijnse vlag in zwart, wit, groen en rood. Twee studenten achter de tafel, met een hoofddoek, delen stukjes baklava uit aan voorbijgangers. „Veel stemmers van de SCU hebben een moslimachtergrond”, licht de lijsttrekker toe.

Bij Opdam, die zichzelf „cultuurchristen” noemt, valt de Palestijnse vlag niet in goede aarde: „Wanneer wij een Israëlische vlag bij onze tafel hadden opgehangen, had de universiteit het aantal beveiligers opgeschaald. Ik betwijfel of die vlag wordt toegestaan. Dan vraag ik me af hoe tolerant de universiteit is.”

600 stemmen

Studenten van de Universiteit Utrecht (UU) kunnen deze week drie dagen lang hun stem uitbrengen voor de universiteitsraad. De raad bestaat uit twaalf medewerkers van de UU en twaalf studenten. Elk jaar worden nieuwe studentenleden gekozen. De raad overlegt met, geeft advies aan en controleert het College van Bestuur van de universiteit.

Zo’n 37.000 studenten van de UU kunnen stemmen. Pakweg 20 procent van alle studenten stemt daadwerkelijk, weten de twee ABU’ers. „De kiesdrempel voor 1 zetel moet nog bepaald worden. Dat komt vast op zo’n 600 stemmen”, schat Opdam.

Zwart-witte doeken

ABU wil dat de universiteit een einde maakt aan acties van pro-Palestijnse demonstranten die gedurig voor universiteitsgebouwen demonstreren. Sinds de terreuraanval van Hamas in Israël op 7 oktober 2023 bezetten demonstranten universiteitspanden. Mensen met zwart-witte doeken voor hun gezicht positioneerden zich een maand geleden nog voor het bestuursgebouw van de Utrechtse universiteit. „Ze hangen Palestijnse vlaggen op en roepen antisemitische leuzen”, licht Bosma toe, terwijl ze een video van de bezetting op haar telefoon toont. Het filmpje plaatste ABU op zijn Instagrampagina.

Het College van Bestuur treedt veel te mild op tegen bezettingen door demonstranten, vindt Opdam. „Zo’n bezetting moet niet mogelijk zijn. Het kan toch niet dat de universiteit medewerkers en studenten oproept om thuis te blijven, omdat een groep van twintig demonstranten een gebouw blokkeert?” Ook vragen demonstranten aan voorbijgangers: Ben je tegen Israël?, weet Opdam. „Dat is intimiderend”, voegt hij verontwaardigd toe. Ook verhardt zo’n uitspraak het debat op de universiteit en belemmert het een vrij en veilig gesprek.

Opdam stelde in de universiteitsraad vragen over de recente bezetting. „Het bestuur meldde dat het niet ingreep, om verdere escalatie te voorkomen.”

Zetel

Bosma en Opdam richtten ABU in februari op, nadat ze zich afsplitsten van de landelijke rechts-conservatieve Vrijmoedige Studenten Partij (VSP). De voorzitter, Marlon U., was dit jaar betrokken bij een geweldsincident en deed antisemitische uitspraken, volgens de twee ABU’ers. Voor Bosma en Opdam was dit incident de directe reden om op te stappen bij VSP.

Of Bosma denkt een zetel te behalen? „Een zetel, dat moet wel lukken. Voor meer dan een voeren we hard campagne.”

Academisch Belang Utrecht voert maandag, dinsdag en woensdag campagne om stemmen voor de Utrechtse studentenverkiezingen te winnen. beeld RD

De zon uit het logo van de Universiteit Utrecht en een kruisje op de toren van de Dom prijken op campagnemateriaal van studentenpartij Academisch Belang Utrecht. beeld RD 

Fractievoorzitter Lloyd Leonard Opdam neemt dit collegejaar zitting in de universiteitsraad. ABU-lijsttrekker Emma Bosma zal deze plaats, als ze een zetel bemachtigt, het komende collegejaar innemen. beeld RD

Academisch Belang Utrecht voert maandag, dinsdag en woensdag campagne om stemmen voor de Utrechtse studentenverkiezingen te winnen. beeld RD

De zon uit het logo van de Universiteit Utrecht en een kruisje op de toren van de Dom prijken op campagnemateriaal van studentenpartij Academisch Belang Utrecht. beeld RD 

Fractievoorzitter Lloyd Leonard Opdam neemt dit collegejaar zitting in de universiteitsraad. ABU-lijsttrekker Emma Bosma zal deze plaats, als ze een zetel bemachtigt, het komende collegejaar innemen. beeld RD