Meer invloed kiezer op gekozenen

De Eerste Kamer, die vanwege de coronacrisis in de Ridderzaal vergadert, krijgt het recht om wetten terug te sturen naar de Tweede Kamer. Dat stelt minister Ollongren voor een in brief aan de Tweede Kamer. beeld ANP, Bart Maat

Kiezers kunnen in de toekomst op hun stembiljet een keus uitbrengen op een partij of op een kandidaat van die partij.

Dat stelt minister Ollongren van Binnenlandse Zaken voor in een brief die ze woensdag naar de Tweede Kamer stuurde. Door deze wijziging krijgen kiezers meer invloed op wie er in de Tweede Kamer, Provinciale Staten of de gemeenteraad komt. Het doel van de wijziging is versterking van de band tussen de kiezer en gekozene. De staatscommissie parlementair stelsel adviseerde deze wijziging.

Op dit moment komen kandidaten in de Kamer, staten of raden in de volgorde van de lijst. Iemand die een kwart van de kiesdeler haalt, komt er met voorkeurstemmen in. Als de wijziging van Ollongren in de Kieswet is verankerd, komen alleen kandidaten met de meeste stemmen in het volksvertegenwoordigend orgaan.

De wet gaat dit najaar in consultatie. Dan kunnen burgers laten weten wat ze ervan vinden. Daarna vindt de parlementaire behandeling plaats. Het kan dus nog wel even duren voor de veranderingen zichtbaar zijn op het stembiljet.

Verwerpen

Verder stelt minister Ollongren voor om de Eerste Kamer het recht te geven een wet terug te sturen naar de Tweede Kamer. Op dit moment heeft de Eerste Kamer alleen het recht om een wet te verwerpen of te aanvaarden. De Senaat mag geen wijzigingen in de wet aanbrengen; de Tweede Kamer heeft wel het recht van amendement, Als de Eerste Kamer het terugzendrecht krijgt, kan ze op een snelle en heldere manier haar bezwaren tegen een wet kenbaar maken. De Tweede Kamer moet dan bezien of ze de bewaren overneemt of niet.

Minister Ollongren komt toch niet met een voorstel voor een jongerenparlement, zoals aanvankelijk de bedoeling was. Ze wil jongeren wel inspraak geven.