Prinselijk gezin met artistiek talent

Prinses Christina met haar oudste zoon Bernardo tijdens het huwelijk van prins Jaime en prinses Viktória in oktober 2013. beeld ANP ANP
3

Als jongste zus van prinses Beatrix kiest prinses Christina bewust voor een leven buiten de spotlights. Net als haar kinderen Bernardo, Nicolás en Juliana.

Om de koninklijke familie kan niemand in Nederland heen. Het gezin van prinses Beatrix en wijlen prins Claus staat qua bekendheid met stip op nummer één. Daarnaast genieten de Van Vollenhovens, naaste familie van prinses Margriet, ook enige faam. Het gezin van prinses Irene zien we met name tijdens officiële gelegenheden van de koninklijke familie, maar haar kinderen waren de afgelopen jaren met grote regelmaat nieuwsonderwerpen.

Prinses Christina lijkt de uitzondering op de regel te vormen. Ze is niet alleen de jongste, maar ook de onbekendste zus van prinses Beatrix. De 68-jarige prinses schuwt de publiciteit.

Oogziekte

De tante van koning Willem-Alexander wordt geboren als prinses Marijke, maar op 16-jarige leeftijd weet ze het zeker: ze wil bij haar tweede naam genoemd worden: Christina. Het besluit lijkt de aftrap te symboliseren voor een turbulent en eigenzinnig prinsessenbestaan.

Daarnaast is de prinses al op heel jonge leeftijd onbewust inzet van een huwelijkscrisis van haar ouders prins Bernhard en prinses Juliana. Christina kampt met een oogziekte, die het gevolg is van het feit dat haar moeder besmet is met rode hond tijdens haar zwangerschap. De prinses is aan één oog nagenoeg blind. Omdat reguliere geneeskunde niet helpt, roept Juliana de hulp in van gebedsgenezeres Greet Hofmans, in de hoop dat Hofmans de oogziekte van haar jongste dochter kan genezen. Tot grote ergernis van prins Bernhard raakt Juliana steeds meer in de ban van de pacifistische ideeën van de gebedsgenezeres. De huwelijkse spanningen die daarop volgen, leiden bijna tot een constitutionele crisis.

Villa Eikenhorst

Christina trekt haar eigen plan. Ze stort zich vol overgave op een studie pedagogiek aan de Rijksuniversiteit Groningen. Toch besluit ze van haar hobby, muziek, haar beroep te maken. De prinses volgt een zangopleiding aan een conservatorium in het Canadese Montreal. Ver weg van nieuwsgierige Nederlanders. Daarna gaat ze als zangdocente aan de slag in New York.

In Amerika ontmoet ze de Cubaanse rooms-katholiek Jorge Guillermo. In 1975 trouwen ze. Het stel vraagt daarvoor geen goedkeuring aan de regering, dus verliest Christina haar recht op de troon. Het lijkt te passen in de toekomstplannen van het echtpaar. Christina en Jorge vestigen zich in New York. Daar worden hun drie kinderen geboren: Bernardo (1977), Nicolás (1979) en Juliana (1981).

In 1987 verhuist het gezin naar Nederland, naar het speciaal voor hen gebouwde Villa Eikenhorst, de huidige woning van koning Willem-Alexander en koningin Máxima.

De verhuizing kan het huwelijk van Christina en Jorge niet redden. In 1996 scheiden ze. Een paar jaar daarvoor is Christina overgegaan naar de Rooms-Katholieke Kerk. De prinses emigreert opnieuw naar New York. Haar twee zoons gaan mee, dochter Juliana gaat bij haar vader in Londen wonen.

Erevoorzitter

In 2004 gaat Christina dichter bij Nederland wonen. Ze verhuist naar Londen. Ook maakt ze gebruik van een appartement in Den Haag; als ze in Nederland is voor familiebezoek of bijzondere gebeurtenissen. Het jaarlijkse Koninginnedagconcert in Paleis Noordeinde, bijvoorbeeld. Muziekliefhebster Christina is er elk jaar bij, samen met prinses Beatrix.

Muziek is haar grootste passie. De prinses zingt regelmatig bij familiegelegenheden, zoals bij de begrafenissen van haar beide ouders en bij enkele huwelijken.

In 1990 verleent de prinses als erevoorzitter haar naam aan een stichting voor musicerende jongeren, het Prinses Christina Concours. Ook neemt de prinses twee cd’s op en zingt ze mee op een cd waarop oosterse mantra’s worden gezongen. Hieruit blijkt Christina’s fascinatie voor spiritualiteit; een gedeelde interesse met haar zus, prinses Irene.

Meubelontwerper

Ook de kinderen van prinses Christina gaan hun eigen weg. Ze zijn af en toe aanwezig bij officiële familiegelegenheden van de Oranjes, zoals huwelijken, begrafenissen en doopplechtigheden, maar leven met name vanaf de scheiding van hun ouders een leven buiten de schijnwerpers.

Bernardo, Nicolás en Juliana bouwen hun eigen bestaan op. Ze profileren zich in hun werk niet als neven en nicht van de Nederlandse koning. Bernardo woont in New York. Hij timmert na diverse studies –filosofie, kunstgeschiedenis en industrieel design– aan de weg als meubelontwerper.

Dat Bernardo talent heeft en niet alleen zijn opleiding kon volgen door het financiële vangnet van zijn ouders, bewees hij met de beurs die hij ontving, net als met zijn nominatie in 2005 voor de prestigieuze Rowena Reed Kostellow Design Award.

Zijn werk wordt twee keer geselecteerd voor vooraanstaande beurzen in de Verenigde Staten: in 2005 voor Brooklyn Designs en in 2008 voor de DWR Modern-Design-Functiontentoonstelling in New York.

Bernardo trouwt in 2009 met redacteur Eva Prinz-Valdes. Ze krijgen twee kinderen, dochter Isabel Christina en zoon Julián Jorge. Het gezin leeft gescheiden.

Twee culturen

Ook Nicolás en Juliana hebben een creatieve inborst. Na een studie grafische vormgeving in Florida werkt Nicolás als grafisch ontwerper vanuit zijn eigen bedrijf Nico Design. Hij woont sinds anderhalf jaar weer in New York. Daarvoor woonde hij acht jaar in Florida.

Juliana woont tegenwoordig in het Italiaanse Toscane, samen met partner Tao Bodhi, met wie ze vorig jaar een zoontje kreeg. Het gezin is erg op privacy gesteld.

Juliana is –net als haar moeder– erg muzikaal en artistiek. Ze studeerde in 2004 af aan de Londense kunstacademie Central Saint Martins en exposeerde vrijwel meteen als beeldend kunstenaar. In haar vrolijk gekleurde werk zijn haar Latijns-Amerikaanse roots terug te vinden, maar ook grote liefde voor vertrouwde elementen. „Mijn werk is gebaseerd op familiefoto’s die ik heb gevonden”, zei ze in 2011 over haar expositie Memo-Random. „En over mijn fascinatie met herinneringen en onze perceptie daarvan.”

Dat Juliana met twee culturen –zowel de Nederlandse als de Cubaanse– te maken heeft, heeft haar weleens gehinderd in haar werk, zei de dochter van Jorge en Christina tijdens een interview in 2011. „Op de academie vond ik het moeilijk om in mijn naaste omgeving inspiratie te vinden. Ik werd door zo veel dingen beïnvloed dat ik het lastig vond om erachter te komen waar ik nu het meeste mee had en wat ik wilde zeggen. Mijn Cubaanse familie speelde een grote rol in mijn opvoeding, maar afgezien van de foto’s die ik daarvan heb, ben ik niet bewust beïnvloed door die cultuur. Ik identificeer me als Nederlands noch Cubaans, ik denk dat ik inmiddels een Londense ben.”

Hoewel Juliana maar zelden in beeld komt, zijn de contacten met de Oranjes nog altijd hartelijk. Zo was ze in 2002 te gast bij de doop van gravin Eloise, de dochter van prins Constantijn en prinses Laurentien. In 2005 woonde ze ook het huwelijk bij van prins Pieter Christiaan en prinses Anita. Daarnaast liep ze met broer Nicolás over de koninklijke loper tijdens de inhuldiging van Willem-Alexander tot koning.

Eigen weg

Prinses Christina en haar kinderen kiezen bewust voor een leven in de schaduw van de troon. Buiten het zicht van fotografen en cameraploegen. Christina verdeelt haar tijd nu over haar woning in Londen en haar appartement in de buurt van het Haagse Noordeinde. Ook heeft ze een huis in de heuvels vlak bij Porto Ercole, de Italiaanse vakantieplaats waar de koninklijke familie decennialang jaarlijks vakantie vierde. Daar bezoeken haar kinderen en kleinkinderen haar ook.

Ondanks dat haar leven veel persoonlijk leed kende, weet Christina wat ze wil. Met haar muzikale uitingen wil de prinses niet alleen laten zien wat ze kan, maar ook wie ze is. Een prinses die haar eigen weg kiest.