Vergoeding voor aardbevingsschade krijgt zure nasmaak

Schade door aardbevingen in de provincie Groningen. beeld RD

De nadelige gevolgen van de gaswinning in Groningen zijn bekend. Door de bevingen hebben veel Groningers schade aan hun woningen. Extra zuur als ze van de schadevergoeding weinig overhouden.

Als gevolg van de klachten over de schade is de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG) in het leven geroepen. De TCMG beoordeelt de schadeverzoeken en kent al of niet een schadevergoeding toe. Inmiddels zijn daarover vragen gerezen bij leden van de Tweede Kamer.

De vergoeding voor aardbevingsschade is namelijk bedoeld voor het herstel van de schade. De financiële positie van een gedupeerde zou na de schadeloosstelling weer hetzelfde moeten zijn als voor de schade.

Echter, een vergoeding voor de gaswinningsschade kan leiden tot een verlies aan toeslagen. Daarnaast kan de vergoeding meetellen in belastingbox 3 als vermogen waarover extra belasting betaald moet worden.

Vergoedingen voor de waardedaling van de eigen woning zijn net als andere vergoedingen voor schade (bijvoorbeeld letselschade) onbelast, tenzij het gaat om inkomensschade.

Het probleem is dan ook niet dat de uitkering wordt gezien als arbeidsinkomen. Wat wel knelt, is dat de uitkering aangemerkt kan worden als overige vorm van inkomen in box 3 waarover belasting wordt geheven.

Zeerijp

Stel dat een gedupeerde inwoner van Zeerijp met een fiscaal partner meer dan 30.000 euro op de bankrekening heeft staan, en zij ontvangen een schadevergoeding van 20.000 euro. Het totale vermogen van 50.000 euro vormt dan extra inkomen onder box 3, waarover belasting betaald moet worden. De heffingsmaatstaf is ook nog eens hoger als de schadevergoeding per 1 januari wordt meegerekend.

Het hogere inkomen werkt door naar de inkomensafhankelijke regelingen, zoals de toeslagen. Op de toeslagen kan iemand worden gekort. Mocht er sprake zijn van een verlies aan toeslagen, dan wordt dit aangemerkt als gevolgschade. Deze gevolgschade kan worden geclaimd bij de TCMG.

De vragenstellers uit de Tweede Kamer deden de suggestie „dat gedupeerden sowieso niet geconfronteerd zouden moeten worden met belastingheffing over het vermogen.”

Immers moeten aannemers en architecten worden gezocht voor de herstelwerkzaamheden. Het zou onredelijk zijn dat mensen in deze tussentijd een aanslag krijgen voor de ontvangen vergoeding, zeiden de Kamerleden.

De minister van Economische Zaken en Klimaat erkende de fiscale gevolgen en zei de ontwikkelingen scherp in de gaten te houden. Er volgde echter geen toezegging. De extra heffing over box 3 kan niet als gevolgschade worden geclaimd bij de TCMG.

Sneer

De vragenstellers konden het niet laten: ze deelden een sneer uit aan de minister. „Het kan toch niet zo zijn dat de dader (Shell) van gaswinningsschade een deal heeft gesloten met de Belastingdienst en daardoor minder dividendbelasting hoeft te betalen? En dat de slachtoffers nu door diezelfde belastingdienst worden aangeslagen?”

De auteur is belastingadviseur bij Visser & Visser Belastingadviseurs. Reageren? fiscaal@refdag.nl