Russen blij met overwinning op terroristen in Syrië

Eerbetoon aan de ouders van een omgekomen militair. beeld Floris Akkerman
4

Rusland heeft zichzelf tot winnaar uitgeroepen van de burgeroorlog in Syrië. Trots overheerst in Nizjni Novgorod, ruim vierhonderd kilometer ten oosten van de hoofdstad Moskou. „We hebben laten zien hoe je vecht tegen terroristen.”

Met het verdriet in hun ogen nemen de vader en moeder de bloemen en het cadeau aan. Achter hen een foto van hun omgekomen zoon in uniform. De concertzaal in Nizjni Novgorod zit vol met oorlogsveteranen, rekruten en agenten, die gaan staan als eerbetoon. Verweesd verlaten vader en moeder het podium.

Tijdens deze herdenking, ook gewijd aan eerdere Russische oorlogen in Afghanistan en Tsjetsjenië, wordt het verdriet van de burgeroorlog in Syrië getoond. Naar buiten toe stelt Rusland zich op als de grote triomfator. Vorige maand riep president Poetin zijn land uit tot winnaar van de strijd tegen IS. „Jullie keren zegevierend terug naar jullie huizen, families, ouders, vrouwen, kinderen en vrienden”, sprak hij tegenover soldaten in Syrië. Met gezwollen trots refereren de presentatoren van de herdenking aan Poetins woorden.

Na afloop van de ceremonie begroeten de veteranen van de oorlogen in Tsjetsjenië en Afghanistan elkaar hartelijk. Ze omhelzen elkaar en slaan elkaar op de rug. Als vrienden die elkaar jaren niet hebben gezien. Sommigen in legerkleding met hun medailles om.

Bij oorlogsveteraan Andrej (42), gevochten in Tsjetsjenië, overheerst trots over de geslaagde missie in Syrië. „Het was een rechtvaardige oorlog. We hebben onze vrienden in Syrië geholpen.”

Via deze oorlog heeft Rusland zijn positie in het Midden-Oosten versterkt. Geen land kan om het Kremlin heen. Poetin wil de regie voeren over de vredesbesprekingen. Hoewel hij heeft beloofd dat de Russen zich terugtrekken, blijft een deel van het leger aanwezig op twee bases in Syrië. „Als de terroristen opnieuw hun hoofd oprichten, voeren we ongekende aanvallen uit”, zei de president. Na deze woorden hebben de Russen in Syrië onder vuur gelegen van drones.

Moskou heeft er belang bij dat IS geen tweede kans krijgt. Naar schatting zitten er 2000 tot 3500 Russen onder de IS-strijders. Het Kremlin ziet het liefst dat zij achterblijven op het slagveld.

Rusland kent een inktzwart verleden van moslimterrorisme met aanslagen op metro’s en gijzelingen van een school en theater. Met twee oorlogen in de Noord-Kaukausische deelrepubliek Tsjetsjenië, een broeinest van de radicale islam, was Rusland het eerste land dat de strijd aanbond tegen het internationale terrorisme, zegt oorlogsveteraan Andrej. Tijdens de herdenking, vooral gevuld met soldatenliederen, benadrukken de twee presentatoren het belang van de strijd tegen terrorisme. „Elk gezin kan erdoor worden getroffen.” Sergej (49), gevochten in Afghanistan en Tsjetsjenië, voegt er na afloop aan toe: „We moeten het vaderland beschermen.”

Valeri Birjoekov (55), voorzitter van de regionale Russische unie van veteranen van Afghanistan, is in zijn nopjes met de Russische missie in Syrië. Vanachter zijn bureau in Nizjni Novgorod laat hij niet na dat te benadrukken. Aan de muur hangt een foto van Sovjetsoldaten die in 1989 zittend op militaire voertuigen Afghanistan verlaten. „Rusland heeft in Syrië laten zien hoe je vecht tegen terroristen”, pocht Birjoekov, verwijzend naar mislukte Amerikaanse operaties in Afghanistan en Irak. „Met veel technologie en zonder een grote troepenmacht.” Lesstof voor het Westen, bedoelt hij ermee zeggen.

Rusland redde hiermee andere landen, meent Birjoekov. „Zonder ons was Syrië volledig bezet door IS. Zij vormen niet alleen een bedreiging voor Rusland, maar ook voor Europa.”

Het Kremlin voelde zich na de val van de Sovjet-Unie in 1991 gepasseerd door het Westen. Het NAVO-optreden in voormalig Joegoslavië, de Westerse inval in Irak, het ten val brengen van de Libische leider Gadaffi – Rusland ergerde zich aan de westerse mogendheden die het lot van andere landen bepalen. Daarom hield Rusland in Syrië president Bashar al-Assad overeind.

Met de Russische overwinning zijn de tijden veranderd, concludeert Birjoekov. „Na het einde van de Sovjet-Unie hadden we niet de militaire middelen om ons te mengen in conflicten. De VS konden hun gang gaan, maar nu niet meer. Wij kunnen iedereen beschermen.”