Poetin wil dat wereld Rusland serieus neemt

Rusland
beeld EPA

Poetins jaarlijkse ‘troonrede’ was donderdag niet alleen een boodschap voor de Russen. De president richtte zich evenzeer tot de Verenigde Staten. Tussen de regels door klinkt een oproep tot een betere communicatie en samenwerking tussen de grootmachten.

Vol trots vertelde Poetin donderdag over de nieuwe intercontinentale raketten, in zijn jaarlijkse toespraak voor het federale parlement. Het publiek klapte uitbundig nadat de Russische president een video liet zien van het bijna niet te traceren raketsysteem Sarmat.

Poetins toespraak had twee delen. Het eerste gedeelte leek een verkiezingstoespraak om het volk er warm voor te krijgen om op hem te stemmen. In het tweede gedeelte haalde hij uit naar de geopolitieke rivaal: Amerika. Op video’s toonde hij trots Russische wapensystemen. De rede was de meest oorlogszuchtige in tijden.

Poetin beschuldigde Amerika ervan zich niet te houden aan de verdragen die de twee landen met elkaar sloten om het aantal kernkoppen aan banden te leggen. „Ondanks talrijke protesten en smeekbeden van onze kant is de Amerikaanse oorlogsmachine in beweging gezet.”

Als gevolg van de oostwaartse beweging van de NAVO zijn er twee nieuwe rakettenafweersystemen geplaatst, in Roemenië en Polen. Voor Rusland zijn die erg bedreigend. In reactie hierop bouwde Moskou aan het nieuwe systeem Sarmat. „Als we niks doen, zal ons nucleaire potentieel zijn waarde compleet verliezen.”

Daarmee is Poetins speech vooral gericht aan het adres van de Amerikanen: het Kremlin wil een betere relatie, maar wel op basis van wederzijds vertrouwen. De president wil Rusland op de kaart zetten als grootmacht. Ondanks de economische en financiële problemen van de afgelopen decennia is Rusland nog steeds een grote nucleaire macht, zegt Poetin: „Niemand wilde naar ons luisteren, dus luister nu.”

Hij lijkt hiermee het Noord-Koreaanse model te volgen. Ook Pyongyang ontwikkelde eerst een wapen om serieus genomen te worden. Vladimir Poetin benadrukte vooral dat de nieuwe technologie niet bedoeld is om aan te vallen. Integendeel, zei hij: „Ruslands groeiende militaire macht is een solide waarborg voor mondiale vrede.”

Zijn harde woorden komen bedreigend en oorlogszuchtig over, maar in feite willen de Russen alleen maar een garantie voor vrede. Als Poetin werkelijk oorlog wilde, bood het recente verleden daarvoor voldoende aanleiding. De afgelopen maand sneuvelden er in Syrië bijvoorbeeld tientallen Russen door een luchtaanval van de VS. Moskou koos ervoor om hier niet met geweld op te reageren.

Of de Amerikanen het Russische verzoek tot gesprek aanvaarden, is de vraag. Donderdag besloot het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken Oekraïne voor 38 miljoen euro te voorzien van antitankraketten en lanceerinstallaties. Voor Poetin is dat koren op zijn molen: Rusland ervaart een wapenleverantie aan Oekraïne als een provocatie en steun aan een vijandig regime.