EU-landen doen beroep op geschillenregeling atoomdeal met Iran

Europese mogendheden voeren de druk op Iran op, omdat het land de naleving van de afspraken uit het atoomakkoord uit 2015 steeds verder heeft teruggeschroefd. Frankrijk, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk maken gebruik van een regeling in de nucleaire deal die is bedoeld voor de behandeling van klachten over de naleving.

De Europese landen benadrukken in een gezamenlijke verklaring dat ze de nucleaire deal (‘JCPOA’) nog steeds willen redden. Daarin is afgesproken dat Iran de nucleaire activiteiten aan banden legt in ruil voor verlichting van economische sancties.

Iran heeft de naleving van de afspraken geleidelijk afgebouwd. Het land is ontevreden omdat de Verenigde Staten zich in 2018 eenzijdig uit de deal hebben teruggetrokken. President Donald Trump heeft ook weer zware sancties opgelegd. Hij wil Teheran zo dwingen opnieuw te onderhandelen, omdat hij vindt dat zijn voorganger Barack Obama een slechte deal heeft gesloten.

De Europeanen zeggen te betreuren dat de VS de handen hebben afgetrokken van de deal, maar vinden ook dat Iran niet het recht heeft de naleving van gemaakte afspraken zomaar te staken. Het activeren van het zogenoemde dispuutmechanisme door de drie landen, betekent feitelijk dat ze Iran er formeel van beschuldigen zich niet meer aan de overeenkomst te houden.

De stap kan ertoe leiden dat weer sancties worden opgelegd die eerder waren ingetrokken. Eerst gaat een commissie proberen een oplossing te vinden voor het conflict, dat uiteindelijk aan de VN-Veiligheidsraad kan worden voorgelegd.

De Britse premier Boris Johnson maakte dinsdag duidelijk dat hij ook bereid is mee te werken aan een Amerikaans alternatief voor het atoomakkoord. „President Trump is heel goed in het sluiten van deals, zowel volgens hemzelf als volgens vele anderen”, zei de premier volgens de BBC. „Laten we de samenwerken om de JCPOA te vervangen door een Trump-deal.”