„Voer discussie over keuzes op intensive care”

Corona
beeld ANP

Er moet een discussie gevoerd worden over hoe artsen keuzes op de ic moeten maken als dat nodig is. Daarvoor pleit Diederik Gommers, voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Intensive Care.

Gommers sloot zondag in het tv-programma Op1 niet uit dat artsen straks moeten kiezen wie ze wel en niet kunnen behandelen. „Je wilt niet in die positie komen. We doen daar met z’n allen ook heel veel moeite voor. Als je erover gaat nadenken is het zo onwezenlijk. We zijn als artsen nooit opgeleid om dit soort dingen te doen. Als je ooit in het leger of een oorlog bent geweest of in de tropen, die dokters hebben het meegemaakt.Ik heb het nog nooit meegemaakt en een groot deel van de artsen hebben het nog nooit meegemaakt.”

Het aantal Nederlanders met het coronavirus dat op een intensivecareafdeling ligt, steeg zondag tot 1385. De totale capaciteit van de ic ligt op 2400, waarvan 505 bedden bedoeld zijn voor mensen die niet aan het coronavirus lijden. Van de 1385 ic-patiënten liggen er 24 in Duitsland.

Dat land zei vorige week nog 10.000 lege ic-bedden te hebben. In hoeverre kan Nederland een beroep doen op de oosterburen om te voorkomen dat artsen straks moeten kiezen voor wie wel en voor wie geen plek is?

Gommers zei maandagmorgen desgevraagd dat hij er vertrouwen in heeft dat zowel Duitsland als België bereid is te helpen als de Nederlandse ic’s tegen hun grenzen aanlopen. „Maar het Duitse zorgsysteem is in de eerste plaats bedoeld voor de Duitsers. Het land kan moeilijk harde uitspraken doen over de ruimte die het heeft voor patiënten uit het buitenland, omdat nog niet zeker is hoe het coronavirus zich ontwikkelt in eigen land.”

Gommers liet in Op1 weten dat een mogelijk scenario waarin ziekenhuizen moeten kiezen welke patiënten wel of niet worden behandeld, hem zwaar valt. „We willen daar absoluut uit blijven. Ik heb heel wat traantjes gelaten de afgelopen week toen ik alleen in de auto zat”, zei hij.

Voor een discussie over wie wel en wie niet terechtkan op de ic, moet Nederland volgens hem niet weglopen. Ook al is het „ontzettend moeilijk” om daarover na te denken. Er wordt gewerkt aan een leidraad voor een fase waarin artsen geen keuzes meer kunnen maken op medische gronden. In dat scenario zouden zij ethische afwegingen moeten maken voor een beslissing. „Dan kijk je naar wat het beste is voor de maatschappij en niet voor de individuele patiënt.”

Het officiële dodental door het coronavirus steeg zondag met 115 naar 1766. Vooralsnog is er voldoende capaciteit op de ic’s. Doordat de instroom afvlakt en er meer patiënten herstellen en naar huis kunnen, steeg het aantal mensen op die afdelingen met 25.

Toch is dat voor Gommers geen reden tot onbezorgdheid. „De prognoses zijn nog steeds dat we blijven groeien. We hebben nog ruimte voor 500 patiënten, dus als het aantal weer 50 per dag wordt, zijn we er over tien dagen.” Als voorbeeld noemde hij een uitbraak in de hoofdstad, waar op zonnige dagen veel mensen naar buiten gaan. „Stel dat er vijftig of zestig patiënten per dag bijkomen in Amsterdam. Dan gaan we het niet redden.”

Ook naar verdere uitbreiding van de nu beschikbare 1900 ic-bedden voor coronapatiënten wordt gekeken. Maar dat is lastig, omdat er dan geen verpleegkundigen genoeg zijn om kwalitatief goede zorg te leveren. „We rekken nu al op naar één ic-verpleegkundige op vier patiënten. En zij moeten het ook langer volhouden. Het is echt heel spannend.”