Staphorst legt krans in nazikamp Neuengamme

Met een kranslegging werd stilgestaan bij de dood van twintig mannen die 75 jaar geleden in Staphorst werden opgepakt bij een razzia. beeld Eelco Kuiken
3

Vijftig Staphorsters hebben vrijdag in voormalig Kamp Neuengamme een krans gelegd om de twintig dorpelingen die daar omkwamen te herdenken.

Het was vrijdag 75 jaar na de razzia van Staphorst, die twintig slachtoffers eiste. De voorzitter van de Historische Vereniging Staphorst, Henk Koobs, en medeorganisator van de trip Roelof Talen legden een krans bij het monument.

De inktzwarte bladzijde in de geschiedenis van Staphorst begint op 29 augustus 1944. Een verzetsgroep schiet de commandant van Kamp Beugelen in Staphorst neer. Hopman Blom overleeft het. In de avond en nacht van 30 op 31 augustus gaat de politie per bus door de gemeente om twintig mannen op te pakken. Ze worden als represaille gevangengezet in Kamp Amersfoort.

De groep lijkt vrij te komen maar dan komt er een kink in de kabel. Op 6 september rijdt de SS’er Van der Schatte Olivier met zijn chauffeur door de Staatsbossen in de gemeente. Ze krijgen panne. Van der Schatte Olivier wordt doodgeschoten door het verzet, dat zich in het bos schuilhoudt. De Duitsers zijn razend. De twintig Staphorsters gaan op transport naar Neuengamme.

Jan Massier is de enige die het kamp overleeft. Hij wordt eind april 1945 door de Engelsen naar een hospitaal gebracht, maar hij verdwijnt vervolgens spoorloos

Ondervoeding.

De mannen moeten onder de meest verschrikkelijke omstandigheden werken. Ze sterven aan ondervoeding, geweld of ziekten. Een van hen is fietsenmaker Jan Meesters, dan 42 jaar. Kleindochter Annigje van der Sluis-Meesters (58) is vrijdag op de plek waar haar opa zich doodwerkte. „Ik weet hoe mijn oma heeft geleden. Ik heb opa nooit gekend, maar dit doe ik voor hem en voor oma.”

Jan Bloemert is slager in Staphorst. Een gespierde vent van 44 jaar. Op 20 april 1945 overlijdt hij in een buitenkamp van Neuengamme, Sandbostel. Dit is van origine een krijgsgevangenkamp, waar aan het eind van de oorlog ook de dodenmarsen met concentratiekampgevangenen aankomen. Het verhaal gaat dat Bloemert betrokken is bij een opstand in de keuken. De uitgehongerde gevangenen overvallen de kookbarak. De SS schiet in het wilde weg en waarschijnlijk wordt dit Bloemert fataal.

Kleindochter Trijn Koster-Bloemert (67) en haar man Egbert (69) staan vrijdagmiddag in Sandbostel, waar ze de naam van opa Jan zien staan. Het verhaal van de gevechten in de keuken bevreemdt de familie. „Wij denken dat hij is gevlucht en toen is overleden. We vonden zijn lichaam terug en hij ligt nu in Loenen begraven. Het is een bijzonder gevoel om hier rond te lopen. Hij zag deze barakken en liep over dit pad.”

Carla Drost (55) uit Meppel herdenkt opa Albertus Drost, destijds 49 jaar oud en edelsmid, en haar oom Eduard Drost, 21 jaar oud. Zijn naam staat op de wand, de naam Albertus ontbreekt gek genoeg. „Ik kan hem in elk geval niet vinden.” Vader en zoon werden allebei opgepakt. Carla is voor het eerst in Neuengamme en de plek doet haar veel. „Hier hebben zij ook gelopen en geleden. Ik weet wat het met de familie heeft gedaan.”

EKgebben_webHistorische Vereniging Staphorst organiseert busreis naar Neuengamme