Opmars warmtepomp zet door: een derde meer verkocht

beeld ANP

De warmtepomp wint aan populariteit. De verkoop van de apparaten is vorig jaar met bijna een derde toegenomen, tot circa 40.000, becijfert onderzoeksbureau Dutch New Energy Research (DNER). Veruit de meeste Nederlandse woningen en bedrijven worden nog verwarmd met aardgas, maar de onderzoekers verwachten dat de opmars van de warmtepomp verder doorzet.

Het bureau baseert zich op verkoopcijfers over de eerste drie kwartalen van 2019 en een steekproef onder 17 fabrikanten en 78 installateurs van warmtepompen. Zij zijn optimistisch over de toekomst. In het jaar 2030 hoopt de branche zo’n 200.000 warmtepompen per jaar te installeren, ongeveer net zoveel als er nu in het hele land staan. DNER voorziet voor 2020 een groei van 24 procent.

De apparaten onttrekken warmte aan de buitenlucht of de bodem. Bodempompen zijn zo’n 5000 euro duurder, maar ook een stuk zuiniger. In hoeverre warmtepompen goed zijn voor het milieu, hangt vooral af van hoeveel stroom ze gebruiken en van hoe de elektriciteit waar ze op draaien is opgewekt.

Stoppen met gas verstoken scheelt CO2-uitstoot, maar een buitenluchtwarmtepomp zorgt al snel voor een verdubbeling van het stroomverbruik. Als die stroom wordt opgewekt door vervuilende bronnen als steenkool of aardgas, wordt de ‘CO2-winst’ tenietgedaan.

Buitenluchtwarmtepompen kunnen volgens berekeningen van DNER indirect zelfs leiden tot meer CO2-uitstoot. De onderzoekers wijzen erop dat enkele jaren geleden relatief veel steenkool werd gebruikt: in 2015 waren kolencentrales goed voor 35,9 procent van de Nederlandse stroomproductie. Met zulke hoeveelheden komen buitenluchtwarmtepompen op papier slechter uit de bus.

Volgens CBS-cijfers is het aandeel steenkool inmiddels afgenomen, tot 24 procent in 2018, terwijl de hernieuwbare energie steeg naar 16,3 procent. Directeur Rolf Heynen van DNER weet niet exact hoe de CO2-som nu uitpakt. Hij benadrukt wel dat de energieproductie uit zon en wind snel groeit. Daarmee neemt ook de duurzaamheid van warmtepompen toe.

De pompen zijn alleen geschikt om goed geïsoleerde panden mee te verwarmen. Bijvoorbeeld in nieuwbouwwijken, die in principe niet meer op aardgas aangesloten mogen worden.

Een punt van zorg is nog de geluidsoverlast van de buitenluchtpompen. De helft van de fabrikanten verwacht binnen vijf jaar wel ‘fluisterstille’ apparaten te produceren.