Binnenland16 april 1999

Turkse verdachten na schietpartij aan koffie en gebak

„Ik weet het niet precies meer”

Door J. Visscher
DORDRECHT – „Ik weet het niet precies meer.” Talloze malen klonk het zinnetje uit de mond van Fuad Ö. gisteren voor de rechtbank in Dordrecht. Eerder nog bekende de 30-jarige Turk de dodelijke schoten te hebben gelost bij café Bacchus in Gorinchem.

De vraag is of ooit helder wordt wie het pistool afvuurde op de dichte cafédeur. Het drama op zondagmorgen 10 januari kostte het leven van Marianne Roza (18) en Froukje Schuitmaker (17). Inge van Boxtel overleefde een kogel in haar schouder. Na de zitting van de zwaarbewaakte rechtbank in Dordrecht blijft het vermoeden dat Fuad Ö. de twee andere Turkse verdachten, zijn 34-jarige broer Zaim en zijn 27-jarige zwager en neef Osman Ö., de hand boven het hoofd wil houden.

Zodra de rechter, mr. K. Puite, gisteren Fuad naar de rol van Zaim en Osman vroeg, hield de man z'n tanden op elkaar. Bij Zaim en Osman kwam al helemaal geen woord over de lippen. Ze beriepen zich op hun zwijgrecht. Ook toen de rechter de volgens haar „soms smalende” Zaim vroeg of hij wel besefte wat voor leed de nabestaanden van de doodgeschoten meisjes moeten doorstaan, volstond de man met: „Ik zwijg.”

Buiten zinnen
Ook gisteren ter zitting bleek dat van de drie verdachte Turken de 34-jarige Zaim bij getuigen als de kwade genius te boek staat. De man kreeg het een uur voorafgaand aan het schietdrama aan de stok met een groepje buitenlanders, Joegoslaven waarschijnlijk. Fuad, die zeven biertjes en twee Turkse likeurtjes achter de kiezen had, zou de ruzie hebben willen sussen. Hij heeft in ieder geval de portier de hand geschud.

Hoe het zij, de drie Turken werden door portiers buiten de deur gezet. Zaim, buiten zinnen, slaakte kreten als: „I am the king of Gorinchem” (Ik ben de koning van Gorinchem) en „Ik schiet jullie dood.” Uit angst „voor klappen” stopte Fuad z'n bril in z'n binnenzak.

In zijn –inmiddels voormalige– coffeeshop Exile, elders in Gorinchem, toverde de driftige Zaim even later een wapen tevoorschijn. Fuad heeft het schiettuig, volgens eigen zeggen, afgepakt. Gedrieën zijn ze teruggekeerd naar Bacchus. Rond 01.00 uur zondagmorgen voltrok zich het drama.

Frappant detail is dat de drie verdachten na de schietpartij bij Fuad thuis koffie met gebak nuttigden, ter ere nog van de verjaardag van Fuads vrouw. Die is na het drama overigens verhuisd naar elders.

Op de zondag van de schietpartij heeft Fuad het wapen laten verstoppen in een koffiehuis, waar hij die dag ook wat opknapklusjes uitvoerde. „Toen ik op teletekst las wat er gebeurd was in Gorinchem, begreep ik er niks van. Ik kon het niet plaatsen in m'n leven”, aldus een voortdurend diep zuchtende Fuad Ö.

Hij is volgens de Maastrichtse gedragsdeskundige prof. dr. A. van Leeuwen een „zachtaardige, vriendelijke” man die niet meteen lijdt aan een persoonlijkheidsstoornis. De Turk is „zeer loyaal” aan familieleden. Daardoor is hij echter nog niet „willoos.”

Ontredderd
Op verzoek van de verdediging zijn gisteren beelden getoond van de reconstructie van het veelbesproken drama. Op de video is onder meer te zien dat een ontredderde Fuad vertelt hoe hij „stemmen” hoort die zeggen „schiet 'm leeg.” Ademloos keken toeschouwers gisteren toe hoe Fuad op de video kokhalzend in snikken uitbarst als een rechercheur hem vraagt hoe hij aan het wapen kwam.

Haast macaber is de nagespeelde scène in de schemerige Kerksteeg bij café Bacchus: een trillende Fuad, gebogen hoofd, bewegende adamsappel, ernaast een grijze rechercheur, één hand in z'n jasje, andere hand bij de kin, in de buurt een blaffende hond. „Fuad heb jij geschoten?” Vele seconden stilte. „Het staat me niet voor de geest.”

Deuren trappen
Portier Marcel van B., type klerenkast, werd gisteren als getuige opgeroepen. De man is nog steeds fiks uit het lood geslagen van het schietdrama. Hij zag het van achter een raampje voor zijn ogen gebeuren. De portier klaagde erover dat zijn naam voluit in de pers is verschenen. Hij is bang voor represailles.

„Ik ben momenteel zo paranoia. Als ze me op de weg inhalen, ga ik ineens remmen of ik neem de verkeerde afslag. Ik heb de neiging om door de deuren heen te trappen.”

Fuad Ö. zegt last te hebben van nachtmerries. „Ik ben bang om in slaap te vallen. Ik heb telkens het gevoel dat ik die meisjes tegenkom.”

De kritiek van de verdediging, gistermorgen, dat het openbaar ministerie de procesgang heeft geschaad doordat het OM sommige betrokkenen niet als getuige op heeft geroepen, veegde de rechtbank van tafel. Vanmiddag zouden de advocaten hun pleidooien voeren.