Militairen ongerust
over radarstraling

DEN HAAG – Een mogelijk verband tussen radarstraling door het Hawk-luchtafweersysteem en kanker zorgt voor onrust onder luchtmachtmilitairen. Zestien (oud-) militairen met kanker hebben zich gemeld bij de militaire bond AFMP met de mededeling dat ze vermoeden dat hun ziekte wellicht te maken heeft met de Hawk.

De commotie ontstond begin juni toen een Belgische militair beweerde dat hij kanker had gekregen door de straling van het Hawk-raketsysteem. België drong vervolgens aan op een NAVO-onderzoek naar het mogelijke verband. Defensie in Den Haag is bereid aan de studie mee te werken. De Nederlandse luchtmacht gaat er vooralsnog vanuit dat er geen relatie is tussen de kanker en het wapensysteem, aldus een zegsman.

Het AFMP-blad Oplinie meldt in zijn augustusnummer dat naast de zestien gevallen van kanker veertien andere militairen zich hebben gemeld met Hawk-gerelateerde gezondheidsklachten. Een groot aantal van hen kampt met afwijkingen in het bloed. Bij de overige zestien komen lymfeklierkanker en leukemie meermalen voor, alsmede de vrij zeldzame ziekte van Kahler, een soort beenmergkanker.

Volgens de AFMP is de versoepeling van de veiligheidsnormen voor de Hawk, die Defensie in de jaren tachtig heeft ingevoerd, een mogelijke oorzaak van de klachten. Daardoor kwamen militairen gemakkelijker bloot te staan aan een overdosis straling. De Duitse Bundeswehr heeft enkele jaren geleden de veiligheidsvoorschriften rond het raketsysteem juist verscherpt.

Niet herzien
In antwoord op vragen van de Tweede-Kamerleden Hoekema (D66) en Valk (PvdA) stelde toenmalig staatssecretaris Gmelich Meijling dat op basis van wetenschappelijk onderzoek nog geen verband is aangetoond tussen elektromagnetische straling en kanker. Wel kan een teveel aan straling leiden tot oppervlakkige verwarming van (delen van) het lichaam.

Een luchtmachtwoordvoerder meldde gisteren geen reden te hebben om dat standpunt te herzien. Weliswaar is in het verleden voor een van de radarsystemen van de Hawk de veiligheidsnorm versoepeld, maar daaraan ging uitgebreid onderzoek vooraf, stelt de zegsman. Volgens hem was dit een gefundeerde beslissing.