Overheid investeert te weinig in thuiszorg

„De menselijkheid van zorg is een fundamentele voorwaarde voor zorgmedewerkers om hun werk gemotiveerd te kunnen doen.” beeld iStock

Zonder extra middelen wordt de thuiszorg onpersoonlijker. En als de overheid niet meer geld beschikbaar stelt, zullen er ook meer ouderen naar een verpleeghuis moeten dan nodig is, betoogt Peter Boudewijn.

De zorg is helaas vaak negatief in het nieuws. Gaat het niet over het tekort aan personeel, de hoge werkdruk of de onaantrekkelijkheid van het werken in de zorg, dan gaat het wel over bezuinigen op zorg of het verhogen van zorgpremies. Deze kwesties spelen zeker. Ze doen echter tekort aan de inzet, de motivatie en het enthousiasme waarmee onze zorgmedewerkers dagelijks met hart en ziel hun cliënten van zorg voorzien. Zij doen dat over het algemeen niet in de eerste plaats voor het geld, maar vanuit een innerlijke drang.

Er is een toenemende vraag naar zorg; die is groter dan de groei van het aantal zorgmedewerkers. De toenemende zorgvraag vraagt om meer mensen en middelen. Aan de andere kant kunnen we onze ogen er niet voor sluiten dat we er met elkaar voor moeten zorgen dat de toenemende vraag naar zorg betaalbaar blijft.

Het is goed om te zien dat de overheid oog heeft voor de zorg en ook extra geld ter beschikking stelt. Hierbij steekt de overheid wel meer geld in de verpleeghuiszorg (intramuraal) dan aan de thuiszorg (extramuraal). Er moet echter meer in de thuiszorg geïnvesteerd worden om, conform het regeringsbeleid, mensen langer thuis te kunnen laten wonen.

Cliënten die thuis zorg nodig hebben, lopen nogal eens tegen de beperkte mogelijkheden aan. De zorgaanbieder die de voorkeur heeft van de cliënt heeft niet voldoende personeel, krijgt niet voldoende budget van de zorgverzekeraar om de zorg te kunnen leveren of heeft niet alle benodigde specialismen in huis. Soms is het vervolgens een hele zoektocht om de juiste zorgaanbieder te vinden. En soms wordt deze niet gevonden en moet de cliënt, die eigenlijk thuis zou kunnen blijven wonen met zorgondersteuning, toch naar het verpleeghuis.

Zonder extra middelen voor de thuiszorg zullen deze situaties zich meer en meer gaan voordoen. We zien ook met regelmaat thuiszorgorganisaties die het financieel niet redden, waardoor de druk op andere zorgorganisaties nog groter wordt.

Identiteitsgebonden

Als zorgaanbieder van identiteitsgebonden zorg in de reformatorische achterban wordt het ook steeds moeilijker om overal thuiszorg te bieden. Alleen als er voldoende cliënten bij elkaar in de buurt wonen, is thuiszorg nog uitvoerbaar. Als de spreiding van cliënten te groot is, zijn de bijkomende kosten (die niet vergoed worden) dermate groot dat de zorg niet kostendekkend uitgevoerd kan worden. Daarnaast zijn er gebieden waar te weinig personeel met een reformatorische achtergrond beschikbaar is om kwalitatief goede zorg te kunnen leveren.

Zonder extra middelen wordt de druk op de doelmatigheid van thuiszorg ongezond hoog. Zorgmedewerkers hebben dan slechts nog beperkte tijd beschikbaar voor de technische zorgverlening en verdwijnt de menselijke aandacht. Dit is zowel voor cliënten als voor zorgmedewerkers zeer onbevredigend. Gelukkig zijn er veel mantelzorgers en vrijwilligers actief die ook hun bijdrage leveren, maar door vergrijzing en het groeiende aantal tweeverdieners neemt hun aantal af.

Het menselijke aspect van de zorg is een fundamentele voorwaarde voor zorgmedewerkers om hun werk gemotiveerd te kunnen doen.

Aantrekkelijk

Ook als zorgaanbieders hebben wij een belangrijke verantwoordelijkheid in het faciliteren van onze zorgmedewerkers en cliënten die afhankelijk zijn van onze zorg. Wij moeten het aantrekkelijk maken voor onze medewerkers om in de zorg te werken. In samenwerking met scholen kunnen we mogelijkheden bieden voor het opleiden voor een baan in de zorg. Dat vraagt om noodzakelijke investeringen, wat door de druk op middelen niet altijd vanzelfsprekend is.

Daarnaast moeten we als zorgaanbieders onderling de samenwerking opzoeken. Dat geldt voor de hele keten van zorg en zeker voor identiteitsverwante organisaties. Gelukkig weten organisaties elkaar steeds beter te vinden en trekken zij vaker met elkaar op.

Er is veel werk in de zorg en de vraag zal de komende tijd alleen maar verder toenemen. De zorg is ook heel breed, zodat er voor veel jongeren een mooie baan te vinden is die past bij de persoonlijke wensen. Laat je motiveren en stimuleren door mensen die nu in de zorg werken, want wie kan beter vertellen dan zij wat werken in de zorg voor je kan betekenen?

De auteur is voorzitter van de raad van bestuur van RST Zorgverleners.