Kind in ontwikkelingsland verborgen slachtoffer corona

Buitenland
Veel kinderen zijn afhankelijk van school om te kunnen voorzien in hun levensbehoeften met voedselprogramma’s die vanuit scholen worden gecoördineerd. Foto: een kind in Zuid-Afrika op weg naar een voedseluitdeelpunt. beeld ​EPA, Nic Bothma

Kinderen in lage- en middeninkomenslanden lijden zwaar onder de maatregelen tegen de coronapandemie. Zij vormen een uiterst kwetsbare groep en hebben bescherming nodig. Hun ontwikkeling staat op het spel en daarmee de duurzaamheid van hulp aan ontwikkelingslanden.

Wereldwijd zijn er relatief weinig kinderen gemeld met Covid-19, de ziekte die wordt veroorzaakt door het nieuwe coronavirus. Uit internationaal onderzoek blijkt dat de ziekte bij kinderen in het algemeen veel milder verloopt dan bij volwassenen. Wereldwijd is een handvol kinderen met Covid-19 overleden. Dat betekent echter niet dat kinderen niet lijden onder de gevolgen van de coronacrisis. Het zijn vooral de bijeffecten –de daling van het gezinsinkomens, de verslechterde toegang tot zorg en de moeilijkheid om aan gezonde voeding te komen– die enorme impact hebben op de levens van kinderen in ontwikkelingslanden.

Dit jaar nog kunnen 6,7 miljoen meer kinderen onder de 5 jaar ondervoed raken als gevolg van de pandemie. Deze verontrustende cijfers publiceerde de Lancet Global Health Journal, een toonaangevend wetenschappelijk tijdschrift, vorige week.

World Vision, dat zich inzet voor kwetsbare kinderen in ontwikkelingslanden, bracht in de achterliggende maanden verschillende rapporten naar buiten over de impact van Covid-19 op kinderen in de landen waar zij werkzaam is. Zo verscheen er begin april een alarmerend rapport waarin werd gewaarschuwd voor het feit dat 30 miljoen kinderen het risico lopen ziek te worden of te overlijden als gevolg van secundaire effecten van de Covid-19 pandemie. Begin juli kwam er nog een bericht naar buiten dat alleen al in Azië maar liefst 8 miljoen kinderen het risico lopen te worden blootgesteld aan de schadelijke gevolgen van bedelen, kinderarbeid en kindhuwelijken, omdat hun ouders als gevolg van de Covid-19-crisis niet genoeg geld meer hebben om eten te kopen.

Uitbuiting

Volgens cijfers van Unesco, mondiale organisatie verantwoordelijk voor onderwijs, blijkt dat de uitbraak van het coronavirus ervoor heeft gezorgd dat op dit moment ongeveer 1,5 miljard kinderen en studenten wereldwijd niet naar school kunnen.

Dat heeft een enorme impact, aangezien onderwijs een belangrijke rol speelt bij het tegengaan van armoede en ongelijkheid. Daarnaast zijn veel kinderen afhankelijk van school om te kunnen voorzien in hun levensbehoeften met voedselprogramma’s die vanuit scholen worden gecoördineerd. Andere ziekten zoals malaria vormen direct weer een bedreiging, doordat men geen financiële middelen meer heeft voor de benodigde medicijnen. Ook zijn vanwege lockdownbeleid allerlei vaccinatieprogramma’s komen stil te liggen.

De coronacrisis kan ook grote gevolgen hebben voor de toekomst van kinderen: het risico op uitbuiting vormt voor zowel jongens als meisjes een groot gevaar. Alle veranderingen –en de angst, stress en onzekerheden die deze met zich meebrengen– zijn een groot risico voor het welzijn en de ontwikkeling van kinderen, vooral als ze nog jong zijn.

Dat kinderen en jongeren hard worden getroffen door de secundaire effecten van Covid-19 erkennen zij ook zelf. World Vision vroeg in de achterliggende maanden aan ruim honderd jongeren uit dertien ontwikkelingslanden naar de impact van het coronavirus op hun leven. Een van de kinderen uit Democratische Republiek Congo zei heel treffend: „We wilden stilstaan bij het einde van ebola, maar inmiddels komt het coronavirus al onze kant op. Een lockdown beschermt ons weliswaar tegen het virus, maar zal een hongersnood met zich mee brengen, waar we ook aan dood kunnen gaan.”

Geestelijk leiders

Momenteel zet World Vision bestaande structuren in om kinderen en hun ouders en gemeenschappen te beschermen tegen de verwoestende gevolgen van het virus en de maatregelen daartegen. Zo wordt er in vluchtelingenkampen in Irak gescreend op symptomen en voorlichting gegeven en zijn er in de achterliggende periode in samenwerking met andere organisaties hygiënepakketten uitgedeeld aan 88.325 Rohingyavluchtelingen in Bangladesh. Daarnaast worden er geestelijk leiders getraind in het geven van preventievoorlichting en hoe zij moeten handelen als iemand in hun gemeenschap besmet raakt. Een uiterst belangrijk aspect, aangezien een meerderheid van de wereld aanhanger is van een religie en in de geestelijk leider een autoriteit ziet waarnaar geluisterd moet worden.

Nederland en vele andere landen nemen en hebben in de achterliggende maanden vergaande maatregelen genomen om de verspreiding van het coronavirus tegen te gaan. Het is echter zaak dat er bij de maatregelen die genomen worden gedacht wordt aan de secundaire impact van het virus op kinderen, jongeren en andere kwetsbare groepen in ontwikkelingslanden. Want een ramp als de coronacrisis heeft ook op hen een enorme impact.

Solidair

In deze tijden van crisis, maar ook daarna, is internationale solidariteit noodzakelijk en dient er onder andere geïnvesteerd te worden in goede zorg, onderwijs en psychosociale hulp voor alle kinderen en jongeren. Hun ontwikkeling staat op het spel en daarmee de duurzaamheid van hulp aan ontwikkelingslanden. Investeren in kinderen en jongeren is investeren in de lange termijn, in duurzame ontwikkeling!

De auteur werkt als communicatieadviseur bij World Vision Nederland.