Verzekeraar moet zorgkosten niet met botte bijl afremmen

beeld ANP, Bas Czerwinski

In de Tweede Kamer trok SP’er Van Gerven begin deze week aan de bel over het al weken durende conflict tussen het Rotterdamse Ikazia Ziekenhuis en zorgverzekeraar VGZ. Beide liggen met elkaar in de clinch, omdat de zorginstelling het met VGZ voor 2019 afgesproken budgetplafond heeft bereikt en deze limiet zal overschrijden als het nog meer VGZ-verzekerden in zorg neemt.

Gevolg is dat veel patiënten met een VGZ-polis die zijn aangewezen op ziekenhuiszorg naar een andere instelling worden doorverwezen. In onderling overleg, beklemtoont de verzekeraar.

Maar, pareert Van Gerven, dat besluit wringt flink met het recht op een vrije artsenkeuze en dat is waar. Het huidige zorgstelsel is in 2006 aan de kiezer verkocht met de belofte van een bijna grenzeloze keuzevrijheid. Dat was te hoog gegrepen, zo blijkt nu.

Er is veel te zeggen voor de suggestie van de SP dat verantwoordelijk zorgminister Bruins de controverse niet op zijn beloop moet laten, maar zich met de gang van zaken moet bemoeien. Kleine ziekenhuizen vervullen in het zorglandschap een uitermate nuttige rol en verdienen het om gekoesterd te worden. Tel daarbij op dat een financieel conflict met een zorgverzekeraar dat niet wordt opgelost op termijn zomaar het einde van een ziekenhuis kan inluiden, en het is helder: dat het ministerie hier de regie neemt, is gewenst.

Wat moet Bruins doen? Geregeld krijgt de VVD’er het verwijt eenzijdig partij te kiezen voor verzekeraars die daardoor ruim baan zouden krijgen om ziekenhuizen en andere marktpartijen flink de duimschroeven aan te draaien.

Of die kritiek hout snijdt, is nog maar de vraag. Toezichthouders die van tijd tot tijd op de rem trappen, zijn er immers altijd; ongeacht hoe de zorg is georganiseerd. In de tijd van de ziekenfondsen wees het ministerie ook geregeld aanvragen van ziekenhuizen om extra budget af, met als argument dat al het afgesproken krediet was uitgekeerd. Specialisten draaiden dan soms extra diensten, ’s avonds of in het weekend, en geregeld ontstonden er wachtlijsten. Wat dat betreft, is er dus geen nieuws onder de zon.

Buiten kijf staat echter wel dat het botweg afwijzen van een verzoek om extra budget onder bepaalde omstandigheden erg onredelijk kan zijn. Wat is de motivatie van VGZ om te kiezen voor dit paardenmiddel?

Als het plafond dat ziekenhuis en verzekeraar overeenkwamen al in de zomer is bereikt, roept dat hoe dan ook vragen op. Waarom zo vroeg in het jaar? Is er wel eerlijk onderhandeld? Als het budget sneller op is doordat het Ikazia betere zorg is gaan leveren en patiënten om die reden de weg naar de instelling steeds beter weten te vinden, dient de instelling daarvoor te worden beloond in plaats van afgestraft.

Bruins zou de zorg zeker een dienst bewijzen door zich in deze controverse als bemiddelaar op te stellen en door de argumenten van beide partijen de komende weken eens goed tegen het licht te houden.