Laksheid van overheid en burger is risicovol in coronatijd

beeld ANP, Remko de Waal

Nog steeds zijn er mensen die het coronavirus niet serieus nemen. Het is maar een griepje, klinkt het. Zij die aan Covid-19 overleden, zijn bijna altijd mensen met onderliggend lijden, beweert men. Alsof de ziekte bij hen die overleefden –zowel bij jong als oud– geen stevige en langdurige impact had en heeft.

Alle inspanningen van deskundigen van het adviesorgaan OMT of van het RIVM en alle overheidsmaatregelen liggen bij deze critici onder een flink vergrootglas. Alsof deze deskundigen en beleidsmakers niet het beste met de burger voor hebben.

Niet alleen criticasters rond de club Viruswaanzin, die zaterdag opnieuw demonstreren in Den Haag, maar ook anderen verzetten zich tegen de overheidsmaatregelen en relativeren daarmee de ernst van de crisis. Onder de rest van de bevolking worden de maatregelen de laatste weken immers minder goed opgevolgd. Naar aanleiding van de toename in besmettingen concludeerde het OMT deze week „dat de anderhalvemeterregel door de samenleving steeds minder in acht wordt genomen, met name in de thuissituatie, op het werk, binnen families of tijdens feestjes.” Vooral onder jongeren en jongvolwassenen neemt het aantal besmettingen ernstig toe.

Deze week ging de discussie vooral over een mondkapjesplicht, over het effect ervan en over de juridische grond ervoor. Met bovenstaande conclusie van het OMT in het achterhoofd is het zinvoller na te denken hoe thuis, op het werk, op (familie)feestjes de regels in acht te nemen. Want juist daar loopt de gemiddelde burger het meeste risico besmet te worden, met alle ernstige gevolgen van dien, ook voor jongeren.

Deze week kwam het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) tweemaal met cijfers naar buiten over coronaslachtoffers. De oversterfte in de maanden maart tot mei was in Nederland ruim 10.000, zo bleek woensdag. Weliswaar niet veel hoger dan tijdens een ernstig griepseizoen, maar wel een aantal dat én in een korte periode stierf én beperkt bleef dankzij veel en stevige maatregelen. Vrijdag liet het CBS weten dat in maart en april 8300 mensen zeker of vermoedelijk zijn overleden aan het coronavirus, een aantal dat flink hoger is dan de bijna 4900 die het RIVM over dezelfde periode meldde. Wie die cijfers op zich laat inwerken kan niet anders concluderen dan dat Covid-19 een ernstig en niet te onderschatten virus is.

Laksheid van de overheid levert ernstige risico’s voor de volksgezondheid op, zo leert alleen al een blik op de situatie in de Verenigde Staten, waar het virus na wijfelend overheidsoptreden dramatisch rondwaart. Ook laksheid van burgers is risicovol, getuige pieken in besmettingen in een café in Hillegom, na een paar feestjes in Goes en een volleybaltoernooi in Rotterdam.

Het blijft daarom nodig dat de 1,5 meter afstand strikt wordt aangehouden en dat mensen met klachten thuisblijven en zich laten testen.