Wat ging er mis bij de eindtoets van groep 8?

Groepachters werken in april aan de alternatieve eindtoets ROUTE 8, een van de toetsen waarin de fout geslopen is. beeld ANP, Piroschka van de Wouw

In de beoordeling van de eindtoets van ongeveer 20.000 basisschoolleerlingen is een fout gemaakt. Daardoor hebben sommige leerlingen een verkeerd eindadvies gekregen. Vier vragen, vier antwoorden.

Wat is de eindtoets?

De eindtoets is sinds 2015 een verplicht onderdeel op basisscholen. Leerlingen uit groep 8 maken de toets in april. De meeste scholen kiezen voor de Centrale Eindtoets van het College voor Toetsen en Examens (CvTE), de voormalige Cito-toets. Alternatieven zijn de IEP Eindtoets, ROUTE 8, de Dia-eindtoets of de AMN Eindtoets. Het mag voor het resultaat niet uitmaken welke toets een leerling maakt. De eindtoets fungeert als een second opinion op het schooladvies, dat een leerling uiterlijk 1 maart heeft gekregen. Een leerkracht neemt daarin persoonlijkheidsaspecten als motivatie en doorzettingsvermogen mee. Valt het resultaat van de eindtoets hoger uit, dan kan de school het eindadvies (weging van schooladvies en eindtoets) aanpassen.

Wat is er fout gegaan?

Vanwege een verkeerde berekening door onafhankelijke experts is bij 11 procent van alle leerlingen uit groep 8 in Nederland een verkeerd niveau uit de eindtoets gekomen. Het gaat om bijna 20.000 adviezen. Dat leidde in de meeste gevallen (18.288) tot een te hoog eindadvies. Deze leerlingen kregen één toetsadviesniveau te hoog geadviseerd, bijvoorbeeld havo/vwo terwijl het eigenlijk vmbo/havo had moeten zijn.

Een groep van 1566 leerlingen heeft een te laag advies gekregen. Zij ontvingen allemaal een pro/vmbo bb-advies, terwijl ze een vmbo bb/vmbo kb-advies hadden moeten krijgen.

De fout ontstond doordat de grenzen van toetsadviezen (vmbo, havo en vwo) bij de vijf toetsen niet op dezelfde manier waren vastgesteld. Daardoor kreeg een leerling die bijvoorbeeld 537-540 punten had gescoord bij de Centrale Eindtoets een havo-advies, terwijl de grenzen voor havo bij een andere toets 535-538 waren.

Welke scholen zijn getroffen?

Alleen de scholen die geen gebruik hebben gemaakt van de Centrale Eindtoets. Het CvTE bevestigde dinsdagmiddag in een persbericht dat de toetsresultaten van die toets correct zijn. De meeste reformatorische basisscholen gebruiken de Centrale Eindtoets, volgens een woordvoerder van Berséba, een samenwerkingsverband van reformatorische basisscholen.

Wat betekent het voor leerlingen?

De toetsadviezen voor de leerlingen die een van de overige toetsen hebben gemaakt, worden opnieuw bekeken door een expertgroep. De leerlingen hoeven de toets niet opnieuw te maken. Middelbare scholen blijven het eindadvies van de basisscholen volgen. De overheid heeft een website en een informatielijn voor ouders geopend.