Met blote oog te zien: komeet Neowise

Ochtendstond heeft goud in de mond. Een vroege vogel in het Hongaarse Balatonmáriafürdő stond niet voor niks tijdig naast zijn bed. beeld EPA, Gyorgy Varga
4

Het is momenteel smullen voor sterrenkundigen en andere liefhebbers van de ruimte. De komeet Neowise is deze week vanuit Nederland goed te zien met het blote oog en –ook niet onbelangrijk– je hoeft er nauwelijks nachtrust voor te laten schieten. Het is wel zaak deze unieke kans te benutten, want het duurt duizenden jaren voordat het hemellichaam opnieuw langskomt.

Een heldere hemel en weinig lichtvervuiling in de directe omgeving; dat zijn de ideale voorwaarden om het hemellichaam te kunnen zien. Vanaf 15 juli is Neowise het beste waar te nemen aan het begin van de nacht. Kijken vanuit Zeeuws-Vlaanderen of Noord-Groningen zou niet veel verschil moeten maken. Rond 18 juli is de komeet op z’n helderst. Daarna is hij naar verwachting nog tot circa 13 augustus zichtbaar, maar neemt Neowise in helderheid af.

De komeet, herkenbaar aan zijn lange staart, is niet te missen. Voor wie de komende dagen rond halfelf naar buiten gaat, een verrekijker meeneemt en de blik naar het noordnoordwesten richt, is succes verzekerd. Ook met het blote oog is het hemellichaam overigens te zien.

Sekte

Neowise werd eind maart dit jaar ontdekt door de Amerikaanse ruimtetelescoop Neowise. Het hemellichaam dankt dus zijn naam aan de satelliet. Een komeet wordt wel een „vuile sneeuwbal” genoemd, omdat hij bestaat uit ijs, gas en stof. Ze ontwikkelen zich aan de rand van of buiten het zonnestelsel. Neowise is al de derde komeet die dit jaar het nieuws haalt, maar hij is de eerste die te zien is. Veel kometen vallen uit elkaar op het punt dat ze de zon het dichtst naderen, het zogenoemde perihelium.

Het is bijzonder dat er vanuit Nederland een heldere komeet met het blote oog te zien is. Dit gebeurde voor het laatst in 1997, toen Hale-Bopp verscheen. Dat hemellichaam was maar liefst achttien maanden lang te zien zonder telescoop of ander hulpmiddel. Tientallen volgelingen van de Amerikaanse sekte Heaven’s Gate pleegden toen collectief zelfmoord. Ze meenden dat de aarde niet langer meer bewoonbaar zou zijn en dachten dat een ruimteschip in de staart van de komeet hen precies op tijd zou wegvoeren.