De buxus is niet meer veilig in Nederland

De buxusmot rukt op. Woordvoerder Kars Veling van de Vlinderstichting: „De beestjes hebben in Nederland nog weinig natuurlijke vijanden.” beeld iStock
2

De buxusmot zit bijna overal in Nederland, meldde de Vlinderstichting. Waar het exotische beestje het afgelopen decennium vooral in het westelijk rivierengebied werd gezien, wordt de mot nu ook steeds vaker aangetroffen in het noorden van Nederland.

Dat is slecht nieuws voor liefhebbers van buxussen. De mot heeft maar één lievelingshapje, en dat is de buxus in de tuin. Daarbij kan hij flinke schade toebrengen. Oorspronkelijk komt de buxusmot uit Azië. In 2007 werd het exotische beestje voor het eerst gespot op Nederlands terrein.

Zeker de afgelopen twee, drie jaar rukt de buxusmot op, ziet de Vlinderstichting. „De buxusmot heeft in Nederland nog weinig natuurlijke vijanden”, zegt woordvoerder Kars Veling. „Ze planten zich snel voort, maar in Azië worden ze achterna gezeten door sluipvliegen en -wespen. Dat houdt de populatie in toom.” Veling ziet wel dat dit jaar ook vogels doorhebben dat de buxusrups er zit. „Zij vinden dat wel een lekker hapje. Ook slakken schijnen hem lekker te vinden.”

Bestrijden

Is er nog hoop als de mot je buxus heeft aangevreten? Het antwoord is: ja, mits je bereid bent om inspanning te leveren. Een eerste simpele maatregel is het plaatsen van een lokdoos met feromonenvloeistof, zegt Veling. Wat ook goed werkt, is het handmatig weghalen van poppen en rupsen. Dat moet je bijhouden. „Het is een tijdrovende klus.”

Veling raadt het gebruik van gif af. „Gif is negatief voor alle rupsen die ook onder de struik zitten. Het zou jammer zijn als er andere inheemse beestjes verloren gaan als gevolg van de bestrijding van buxusmot.”

Buxuskweker Piet Smits spuit met enige regelmaat bladmeststof over zijn buxussen heen. „Dat is voeding voor het blad en je hebt minder last van de rups.”

Veel hoveniers bestrijden de rups met de biologische bacterie Xentari, vertelt Smits. „Dit heeft een lange nawerking en is alleen schadelijk voor de buxusrups.”

Hij adviseert de buxusmot op het goede moment te bestrijden. „De buxusmot maakt een cyclus door”, zegt Smits. „Als je de eerste motjes ziet, kun je de rupsen binnen een maand verwachten. Die moet je bestrijden.”

Andere struik

Nu meer vogels de buxusrups als voedsel hebben ontdekt, kan het ook helpen om de tuin vogelvriendelijk te maken. „Plaats vogelhuisjes en vermijd stenen in je tuin”, zegt Smits. „Eigenlijk moet je de krachten bundelen met de buren. Als zij de mot bestrijden, maar jij niet, dan vliegt-ie over de schutting door naar jouw mooie buxus en legt daar eitjes in.” Maak van de bestrijding een soort burendag, grapt hij.

Ben je bereid om alles in te zetten op bestrijding, maar is je struik al helemaal aangevreten? Geen paniek. „Als je hem afknipt komt hij wel weer op”, zegt Veling van de Vlinderstichting. „Maar dat moet niet te vaak gebeuren. Na een keer of twee, drie geeft hij het op.”

Voor wie dit allemaal niet ziet zitten, suggereert Veling een andere, snelle oplossing. De buxus rooien en een andere struik kopen die niet aantrekkelijk is voor de mot. Probleem opgelost.

Of niet? Piet Smits: „Alternatieve struiken, zoals de Japanse hulst, brengen weer andere ziekten en plagen mee. Ze zijn minder winterhard en de wortel is minder sterk.”