Pasen in Jeruzalem zonder gebruikelijke drukte

Kerk en corona
De Graftuin bij Jeruzalem. beeld Alfred Muller

De traditionele kerken in Jeruzalem zullen tijdens Pasen wel diensten houden, maar het aantal deelnemers tot het uiterste beperken vanwege het coronavirus. Leden kunnen de ceremonies volgen via internet.

De traditionele processie van de Olijfberg naar de Oude Stad van Jeruzalem op Palmzondag gaat dit jaar niet door. Dat zegt Wadie Abunassar, mediavoorzitter van de rooms-katholieke bisschoppen in het heilige land. „Alle kerken proberen creatieve manieren te vinden om het aantal deelnemers aan de ceremonies zo klein mogelijk te houden”, zegt hij. „Dit is geen gemakkelijke periode. Christenen zijn niet blij met de restricties. Maar de kerken hebben meermalen gezegd dat gezondheid en veiligheid boven alles gaan.”

De kerken praten met elkaar en met de overheden van Israël, Palestina en Jordanië over de maatregelen die genomen moeten worden. Abunassar: „Aan de processies doen jaarlijks duizenden mensen mee. Maar nu lijken er helemaal geen feestelijkheden op straat te komen. Bij de belangrijkste gebeden zijn slechts een paar geestelijken en helpers aanwezig.”

Niet stoppen

„Maar het is buitengewoon belangrijk dat de vieringen en gebeden doorgaan”, tekent Abunassar erbij aan. „Sommige kunnen worden uitgesteld, maar we kunnen er niet mee stoppen. De ceremonies worden live uitgezonden, om de gelovigen in staat te stellen de gebeden te volgen via de websites en de Facebookpagina’s van de kerken. Hun gebeden plaatsen ze ook op internet, zodat de mensen thuis mee kunnen bidden.”

Het meest gecompliceerd zijn echter de ceremonies in de Heilig Grafkerk volgende week. Er zijn drie kerken die daar belangrijke rechten hebben. Dat zijn de Grieks-Orthodoxe, de Armeens-Orthodoxe en de Rooms-Katholieke Kerk. De kerken houden hun ceremonies op vastgestelde tijdstippen overeenkomstig hun tradities. Soms vinden de ceremonies tegelijkertijd plaats in verschillende ruimtes in de Grafkerk. „Het totale aantal deelnemers wordt dan waarschijnlijk groter dan tien. Daar praten we nu met de Israëlische autoriteiten over.”

De drie kerken hebben een brief gestuurd naar president Reuben Rivlin en premier Benjamin Netanyahu om speciaal begrip te vragen. „De kerken zeggen dat ze bereid zijn te praten. Maar ze vragen er ook begrip voor als het aantal deelnemers de tien zou overschrijden. De kerken willen niet gezien worden als instanties die de restricties en aanwijzingen van de overheid overtreden.” De belangrijkste gesprekspartner bij de Israëlische overheid is het hoofd van het departement van christelijke gemeenschappen op het ministerie van Binnenlandse Zaken, de Arabische christen Cesar Marjieh. Hij neemt weer contact op met de politie, de gemeente Jeruzalem, het premierskantoor en andere instanties.

De beheerders van de Graftuin in Jeruzalem zijn van plan op paasmorgen via internet een kerkdienst uit te zenden die van tevoren is opgenomen. Zo krijgen christenen uit de hele wereld, die met Pasen graag hadden willen komen, de kans om de dienst vanuit huis bij te wonen.

Leeg

De vicedirecteur van de Graftuin, ds. Simon Holland, zal de dienst vanuit Jeruzalem leiden. De voorzitter van de Graftuin Associatie, Paul Weaver, hoopt vanuit Groot-Brittannië te spreken over het thema leegheid. „De preek gaat over het lege graf, het lege kruis en het lege leven zonder Christus”, zegt ds. Holland. Hij hoopt de komende dagen toestemming te krijgen om een kleine muziekgroep naar de Graftuin te brengen. Het Amerikaanse christelijke televisiestation CBN gaat de dienst op paasmorgen uitzenden. De dienst moet precies een uur gaan duren.

„Daarna hopen we elke week een blog of vlog te plaatsen op onze Facebookpagina en website met verhalen over de Graftuin. We hopen dat we de deuren zo snel mogelijk weer kunnen openen. Mogelijk gebeurt dat in september. We houden ons vanzelfsprekend aan de maatregelen die de Israëlische regering heeft genomen om het virus te beperken.”

De Graftuin is in de afgelopen ruim honderd jaar een paar keer eerder dicht geweest. „Dat was bijvoorbeeld tijdens de Onafhankelijkheidsoorlog in 1948. Maar het is nooit zo drastisch en lang het geval geweest als nu.”