Noodhulpacties voor door cycloon getroffen zuidelijk Afrika

Ondergelopen gebied in Mozambique. beeld EPA, Emidio Jozine

De chaos in de Mozambikaanse havenstad Beira is enorm, vertellen ooggetuigen. „Kleine dieren vlogen letterlijk door de lucht.”

Toen de cycloon eind vorige week over de Mozambikaanse havenstad Beira raasde, vloog ook het dak van het centrale ziekenhuis in de stad eraf. Het betekende de dood van vijf pasgeboren kinderen, terwijl nog eens 160 mensen in het ziekenhuis stierven doordat apparaten uitvielen en door de algehele chaos. Dat staat in een verslag dat de Italiaan Fabrizio Graglia, directeur van de rooms-katholieke hulporganisatie Esmabama Association, deze week verspreidde. Graglia woont en werkt in Beira.

Graglia schrijft hoe hij en anderen zich tijdens de cycloon met matrassen wapenden tegen rondwervelende objecten en glasscherven. „Geen raam of deur heeft de razernij van zeewater, zand, stenen en wat ook maar overleefd”, schrijft hij. Door de straten vlogen afgerukte zinken dakplaten die zich „als dolken in de muren van de huizen drongen.” „Onze huizen veranderden in zwembaden. (...) Kleine dieren vlogen letterlijk door de lucht en bleven in bomen hangen of rottend op de daken en het puin.”

Graglia hoorde van mensen die vanuit de regio naar Beira waren gevlucht hoe complete dorpen waren verdwenen. Toen hij zelf polshoogte wilde gaan nemen, liep hij na enkele tientallen kilometers vast, omdat de weg was weggevaagd. „Daarvoor in de plaats was er een meer vol krokodillen ontstaan, terwijl de mensen vastzaten in de bomen.”

De situatie in de stad is intussen onveilig geworden. „’s Nachts zwermen er groepen door de stad (...) Het aantal gewelddadige misdaden is enorm gestegen. Mensen worden aangevallen en verwoeste huizen worden geplunderd.”

Het officiële aantal doden in Mozambique en Zimbabwe steeg woensdag tot boven de 300, maar de vrees is dat dit aantal oploopt. „Er zijn nog altijd vele, vele mensen niet bereikt”, zei een hulpverlener woensdag in The Guardian. „Door de enorme omvang richten we ons nu alleen op de hele grote groepen, het is ondoenlijk om ons op individuen te richten.” Hij beschrijft hoe de bomen vol zitten met uitgeputte en hongerige mensen.

Ook het Christelijk Noodhulpcluster is inmiddels in actie gekomen voor de slachtoffers van orkaan Idai. Bij het cluster zijn de organisaties Dorcas, EO Metterdaad, Red een Kind, Tear, Woord en Daad en ZOA aangesloten. „Verschillende leden van het cluster bieden op dit moment al hulp in de getroffen landen. Er is behoefte aan voedsel, schoon drinkwater, dekens en zeildoeken”, liet het cluster woensdag weten.

Ook Kerkinactie, de diaconale organisatie van de Protestantse Kerk in Nederland, is met hulpverlening gestart.

Een samenwerkingsverband van de GZB, de Christelijke Gereformeerde Kerken en Verre Naasten, maakte dinsdag al bekend dat het, op verzoek van lokale kerken in zuidelijk Afrika, een noodhulpactie is gestart onder de noemer ”Kerken helpen kerken”. In Malawi lopen al noodhulpacties van de stichtingen Stéphanos en Timotheos. Die zijn gestart na eerdere zware regenval in het land.