Mailtjes kerkenraad vallen onder inzagerecht

Maandoverzicht september 2019
Ook interne stukken van een kerkenraad vallen onder het inzagerecht. beeld ANP

Een gemeentelid mag volgens de rechter inzage hebben in interne kerkelijke stukken zoals mail en correspondentie waarin zijn of haar persoonsgegevens staan. De interne documenten vallen onder het inzagerecht van de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG), zo oordeelde het Gerechtshof Den Haag dinsdag.

De kerkenraad van de gereformeerde kerk vrijgemaakt (gkv) in Dordrecht moet van het hof aan een gemeentelid kopieën geven van meer dan dertig documenten waarin de persoonsgegevens van deze vrouw staan.

Het gaat in deze zaak om een conflict tussen het gemeentelid en de kerkenraad. De vrouw verzoekt de kerkenraad in december 2017 om kopieën van mailverkeer en correspondentie over de laatste drie jaar waarin haar persoonsgegevens voorkomen.

De rechtbank wijst op 21 augustus 2018 het grootste gedeelte van het verzoek af. Wel wordt de kerkenraad bevolen enkele documenten aan het gemeentelid te verstrekken.

Het hof Den Haag vernietigde dinsdag de beschikking van de rechtbank en wijst het grootste deel van het verzoek toe. Wel mag de kerkenraad de documenten die hij verstrekt anonimiseren. De kerkenraad zorgt er dan voor dat, ter bescherming van de privacy van kerkenraadsleden, niet zichtbaar is wie een bepaalde uitlating heeft gedaan, bijvoorbeeld door namen zwart te maken.

Bevreemdend

Advocaat mr. Bart Bouter die het gemeentelid heeft bijgestaan, is tevreden met de uitspraak. „De kerk heeft in deze zaak de vertrouwelijkheid gebruikt als schild om een AVG-verzoek tot inzage af te weren. Daarvan zegt het hof nu: Dat gaat niet door. Je moet als kerkenraad een inzageverzoek heel serieus in behandeling nemen, want het recht op inzage is heel ruim. Wel moet de kerkenraad rekening houden met belangen van andere ambtsdragers die bescherming verdienen.”

Advocaat mr. dr. Pieter Pel, die de gkv in Dordrecht bijstaat, uit zich kritisch over de beschikking van het hof. „Het inzagerecht is ruim, dat is in overeenstemming met het geldende recht. Wat ik wel heel bevreemdend vind, is dat de categorie ”stukken van intern beraad en overleg” helemaal wordt miskend. En daarmee ook de jurisprudentie hierover. De Hoge Raad heeft bepaald dat deze stukken van intern beraad en overleg niet vallen onder het inzagerecht. Dat onderscheid is hier helemaal verdwenen. Ik had deze uitspraak daarom zo niet verwacht.”

De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) heeft op haar website informatie beschikbaar voor kerkenraden die te maken krijgen met een inzageverzoek, zegt Thomas Hoekstra, jurist van de kerk. In deze handvatten wordt ook ingegaan op welke stukken in beginsel onder het inzagerecht vallen en wanneer –in het kader van de bescherming van de rechten van bijvoorbeeld de predikant– bepaalde informatie niet verstrekt hoeft te worden. „Die afweging is gebonden aan specifieke omstandigheden en zo moet ook de uitspraak van het gerechtshof worden begrepen: in de specifieke casus waarover de rechter werd gevraagd een uitspraak te doen.”

Verlamd

Bart Drost, directeur van het bureau voor kerkelijke dienstverlening van de Gereformeerde Gemeenten, maakt zich zorgen over de uitspraak van het Haagse hof. „Als deze uitspraak standhoudt, kan dat behoorlijke consequenties hebben voor kerkenraden. Wordt met deze gerechtelijke uitspraak besluitvorming van een kerkenraad niet verlamd?”

Anderzijds wijst Drost erop dat vragen om inzage van kerkenraadsnotulen binnen zijn kerkverband tot dusver niet of nauwelijks speelt. „We spreken dus over een tot op heden theoretische situatie. Al kan een conflict rond inzage van stukken in de toekomst wel gaan spelen.”