Aangrijpende verhalen van Iraanse vluchtelingen

Henk Koelewijn trok jarenlang op met Iraanse vluchtelingen die op diverse manieren in aanraking kwamen met het Evangelie. beeld Sjaak Verboom
2

Salman groeit op in het streng islamitische Iran. Als hij een verboden christelijke bijeenkomst heeft bezocht, wordt hij gearresteerd. Na een periode van gevangenschap én grote problemen met zijn broer, vlucht hij met zijn gezin naar Nederland.

Het verhaal van Salman is uitvoerig beschreven in ”Roep mij dan red ik jou”. Auteur Henk Koelewijn trok jarenlang op met Iraanse asielzoekers die hun land na de islamitische revolutie in 1979 ontvluchtten. De verhalen van enkele Iraniërs die kort voor het jaar 2000 naar Nederland kwamen, verwerkte hij geanonimiseerd in zijn boek.

Een van die verhalen is dat van vrachtwagenchauffeur Salman, zijn vrouw Niloufar en hun twee jonge dochters. Op een dag raakt Salman in gesprek met Piruz, een Armeense collega die hem over de Heere Jezus vertelt. In dezelfde periode ontmoet Niloufar in een vliegtuig een man die tegen haar zegt: „Jezus houdt van u” en haar een christelijke brochure geeft.

Het echtpaar raakt geïnteresseerd in de Bijbelse boodschap. Na een bezoek aan een verboden christelijke bijeenkomst wordt Salman met een Bijbel op zak gearresteerd en belandt hij in de Evingevangenis in Teheran, waar hij gemarteld wordt. In zijn cel hoort hij tijdens een droom een stem: „Ik ben Jezus, Die je zoekt.”

Nadat Salman onverwacht door een bewaker op straat is gezet en naar zijn gezin is teruggekeerd, krijgt hij grote problemen met zijn broer Rashid. Deze ontvoert Salmans dochters en brengt hen onder op een geheime plek. Rashid zegt dat zijn broer en schoonzus hun kinderen terugkrijgen als ze „alle banden met het christelijke geloof hebben verbroken en weer overtuigde moslims zijn.”

Deze ingrijpende gebeurtenissen verwarren Salman. „Piruz heeft gezegd dat Jezus voor ons wil zorgen en dat Hij ons bij alles wil helpen, maar sinds ik Hem probeer te volgen lijkt alles alleen maar slechter te gaan.” Waarop zijn vrouw zegt: „Nu moeten we sterk zijn en volhouden.”

Gedoopt

Salman en Niloufar slagen erin de verblijfplaats van hun kinderen te achterhalen en hen terug te krijgen. Kort daarna ontvluchten ze Iran. Mensensmokkelaars brengen hen tegen betaling van duizenden dollars in een vrachtwagen naar Nederland, waar ze asiel aanvragen.

Vanuit het azc in Luttelgeest krijgen ze contact met een niet bij name genoemde kerk in Emmeloord. De ouders belijden hun geloof in de Heere Jezus en worden met hun kinderen gedoopt. Bijzonder is dat Niloufar later tijdens een Farsitalige kerkdienst in Almere de man ontmoet die haar ooit in een vliegtuig in Iran vertelde over de liefde van Jezus.

Salman en Niloufar krijgen uiteindelijk een verblijfsvergunning. Daarmee eindigt hun verhaal niet. In Iran blijkt Rashid vanwege een moord in de gevangenis te zitten. Wanneer hij op vrije voeten komt, vrezen Salman en Niloufar dat hij naar Nederland zal komen om zijn bedreigingen aan hun adres waar te maken. Het gezin kiest ervoor door te emigreren naar de Verenigde Staten. Daar denken ze veiliger te zijn.

Zedenpolitie

Ook in de andere verhalen die Koelewijn beschrijft komen zowel ingrijpende als bijzondere gebeurtenissen voor. Zo verliezen Azad en diens vrouw Farouzan drie kinderen die hebben deelgenomen aan een skivakantie in Iran. Ze komen op de terugweg om door een busongeluk.

Schrijnend is dat de Pasdaran, de Iraanse zedenpolitie, reddingswerkers belet hun activiteiten voort te zetten. Een van de mannen heeft als hulpverlener een meisje om haar middel gepakt en daarmee in de ogen van de Pasdaran „onzedige handelingen” verricht. De meeste inzittenden van de bus sterven. De ouders mogen hun omgekomen kinderen wel zien, maar niet aanraken. Azad en Farouzan besluiten uiteindelijk naar Amerika te gaan om daar een nieuw bestaan op te bouwen.

De meeste personen uit Koelewijns boek vragen in Nederland asiel aan. De auteur beschrijft niet alleen hoe ze hierheen komen, maar ook wat er gebeurt tijdens de vaak langdurige asielprocedures. Contacten met Nederlandse christenen die bijvoorbeeld Bijbelstudie met hen doen, komen eveneens aan bod.

In de 58 hoofdstukken wisselen de verhaallijnen van de diverse hoofdpersonen elkaar af. Daarbij komen tal van mensen in beeld, waardoor je al lezend soms even weer helder moet krijgen om wie het precies gaat. Een namenoverzicht achterin kan daarbij helpen.

Met zijn vlot geschreven boek brengt Koelewijn de leefwereld van asielzoekers dichtbij en maakt hij duidelijk met welke ingrijpende zaken zij in hun land te maken gehad kunnen hebben. Wat niet wil zegen dat alle (Iraanse) asielzoekers een even schrijnend verhaal hebben als degenen die in dit boek naar voren komen. Ook geeft de auteur een beeld van diverse wegen waarlangs Iraniërs met het Evangelie in aanraking komen en de Heere Jezus leren kennen, waarna grote moeiten hen vaak niet bespaard blijven. Wie meer zicht wil krijgen op de leefwereld van Iraanse vluchtelingen, onder wie bekeerlingen, kan met dit boek zijn winst doen.

Roep mij dan red ik jou. Een verhaal over Iraanse vluchtelingen, Henk Koelewijn; uitg. Scholten; 346 blz; € 16,95.