„Zorgvuldig omgaan met psalmberijmingen”

Foto RD, Anton Dommerholt

VEENENDAAL – Psalmen en liederen staan centraal in de zeventiende wintercursus van de Stichting Studie der Nadere Reformatie, die zaterdag van start gaat.

Op zes zaterdagochtenden zullen inleiders spreken over Marnix van St. Aldegonde (dr. J. de Gier), Wilhelmus Sluiter (drs. A. J. H. G. Ronhaar), Carolus Tuinman (drs. P. A. Zevenbergen), Arnoldus Rotterdam (dr. 
S. D. Post), Wilhelmus Schortinghuis (dr. E. Stronks) en Jacobus Revius (drs. H. A. de Bruijn). De Gier bijt vanmorgen de spits af met Marnix, diens psalmberijming en Bijbelliederen.

„Vorig jaar hadden we een thema over de ”randen” van de Nadere Reformatie, een meer kerkhistorische insteek”, zegt cursusleider dr. R. Bisschop uit Veenendaal. „Dit keer is voor een literair thema gekozen. Je merkt wel dat de aandacht voor een pastoraal onderwerp zoals de puriteinen iets groter is. Opvallend is ook dat we de laatste tijd meer mensen uit vrijgemaakte kring ontvangen. Gemiddeld over alle cursussen tot nu toe schommelt het aantal bezoekers rond de 140.”

In de cursusomschrijving wordt gesproken van theologen „rond” de Nadere Reformatie. Bisschop: „Strikt genomen hoort bijvoorbeeld Marnix er eigenlijk niet bij. Hij heeft altijd wel naam gemaakt in het gereformeerd protestantisme. Je ziet dat men in verhandelingen en commentaren naar hem verwijst. De cursus laat zien dat de Nadere Reformatie geen geïsoleerde beweging is geweest. Ze is altijd ingebed in de breedte van de kerk van die dagen, in cultuur en maatschappij.”

Heeft het feit dat mensen in het verleden steeds nieuwe psalmberijmingen maakten iets te zeggen voor nu? Bisschop: „Het zou te kort door de bocht zijn om te zeggen: Dan moet er nu ook een nieuwe berijming komen. Maar de lijn naar de actualiteit schuwen we zeker niet. We proberen te laten zien hoe men vroeger omging met de psalmen. Over berijmingen is altijd genuanceerd gedacht. We moeten daarom de berijming van 1773 niet verheerlijken of verabsoluteren. Laten we gewoon proberen er goed gebruik van te maken. Als je ”1773” tot onaantastbare tekst verklaart, ga je een streep te ver. Bedoeling is daarom niet om zaken één op één over te zetten naar onze tijd, maar: welke denklijn vinden we terug bij deze auteur? Vergelijk het met historische grachtenpanden in Amsterdam. Die kregen van lieverlee allemaal gas en elektriciteit. Zo moet je het zien met de Nadere Reformatie: het is erfgoed, nodig om inspiratie uit te halen voor de vragen van nu.”