Rutte vindt Van der Staaij in debat „tikje populistisch”

beeld ANP, Remko de Waal
2

De eerste klap is een daalder waard. Dat gold ook vrijdag tijdens het NPO Radio 1 Verkiezingsdebat, waar Van der Staaij (SGP) als eerste van de drie christelijke lijsttrekkers mocht aantreden en er zo in slaagde zichzelf redelijk in de kijker te spelen. De SGP’er mocht debatteren met de lijsttrekkers Rutte (VVD) en Roemer (SP) over de krijgsmacht; inmiddels een SGP-speerpunt.

Van der Staaij kwam met een heldere stellingname: de Nederlandse defensie-uitgaven moeten uiterlijk binnen tien jaar voldoen aan de vereiste NAVO-norm van minimaal 2 procent van het bruto binnenlands product (bbp).

Vanzelfsprekend rees al snel de vraag waarin dat standpunt verschilt van dat van VVD en SP. Maar voordat premier Rutte daarover de gebruikelijke VVD-achtige wijsheden mocht debiteren, kwam Van der Staaij nog met een snelle rekensom. In het tempo van de VVD, die de komende vier jaar ‘slechts’ 1 miljard extra wil uittrekken voor Defensie, duurt het nog tot 2075 voor Nederland de NAVO-norm heeft behaald, rekende hij de luisteraars voor. „Dan is Rutte 108”, voegde hij eraan toe.

Rutte probeert dat met de hem kenmerkende charmes weg te wuiven en bromde wat ontstemd: „Dit is een tikje populistisch.” Daarmee voorkwam hij echter niet dat alle aandacht uitsluitend nog uitging naar de vraag: in welk jaar moet Nederland volgens de VVD aan de NAVO-norm voldoen?

Rutte ontweek deze vraag en kwam zodoende gehavend uit de eerste debatronde. „Rutte noemt geen deadline voor NAVO-norm”, was volgens diverse nieuwsdiensten dé conclusie. Roemer constateerde vilein dat Rutte „wederom geen enkel antwoord gaf.”

CU-leider Segers vestigde de aandacht op het mede door hem geïnitieerde maatschappelijk verzet tegen de door D66 voorgestelde, nieuwe stervenswet. Het kwam hem op een stekelig vraagje van NPO-redacteur Rense te staan. Als de door de CU gewenste investeringen in de ouderenzorg eenmaal een feit zijn, is de partij dan wel voor de D66-stervenswet? „Ook dan blijven we van mening verschillen”, antwoordde Segers in de richting van D66-voorman Pechtold, met wie hij rond de tafel zat.

CDA-leider Buma vertolkte het standpunt van zijn partij door te zeggen dat Nederland in zijn ogen al „waardige” euthanasiewetgeving heeft. Het CDA staat huiverig tegenover nieuwe wetgeving die de bestaande praktijk „totaal overhoop haalt”, zei Buma. De CDA-lijsttrekker opereerde voor het oog authentiek, maar ontweek de vraag of de stervenswet voor het CDA een breekpunt is. „Ik vind dat we bij de inhoud moeten beginnen”, zo startte hij zijn antwoord. Met zijn ontwijkende reactie scoorde hij bij prolifekiezers een niet-onbelangrijk minpuntje (JG).